— 257 — 



ouderlijke beginselen, A a de hybride-vormen beteekenen. Dit is 

 de formule voor de tweede bastaardgénératie van een Mendelsche 

 mono-hybride kruising. 



In de zetmeelmais en de suikermais ( = dextrinenmais) hebben wij 

 hetzelfde paar kenmerken voor ons als in zetmeelrijst en dextrinenrijst 

 (ketan). De zetmeel- en dextrinen-principe* verbinden en splitsen 

 zich bij mais (volgens onderzoekingen van de Vries, Correns en Lock) 

 evenzeer geheel overeenkomstig de Mendelsche regel. 



II kleine, lijnvormige kelkkafjes Q x zeer groote schuitvormige 

 kelkkafjes <?. 



Als tweede voorbeeld van een monohybride kruising bij het rijst- 

 gewas zullen wij de verbinding tusschen onze stamboeknummers 

 731 en 733 bespreken. De bloempjes van 731 bezitten de normale 

 kleine en smalle kelkkafjes, zooals deze zich bij nagenoeg alle 

 rijsttypen voordoen. Bij 733 echter, een uit het Pekalongansche 

 [afdeeling Brebes] ingevoerde gaga- variëteit finlandsche naam = 

 apit) vertoonen de kelkkafjes een abnormaal groote lengte en 

 breedte. De lengte dezer schuitvormige kelkkafjes kan bij som- 

 mige bloempjes zelfs de lengte der kroonkafjes overschrijden; het 

 onderste kelkkafje is bijna steeds kleiner dan het daarboven ge- 

 plaatste kelkkafje. 



In de litteratuur over rijstvariëteiten is deze vorm met lange 

 kelkkafjes beschreven als Oryza sativa var. grandiglumis Döll. 



De kruising tusschen de nummers 731 [J] en 733 [(ƒ] bracht 

 in de eerste bastaardgénératie planten voort, die allen pluimen 

 met kleine, lijnvormige kelkkafjes droegen. 



In de tweede bastaardgénératie werden 91 planten met kleine 

 en 29 met groote kelkkafjes aangetroffen, welke getallen de ver- 

 houding 3 : 1 bevredigend weergeven. 



Op grond van deze gegevens mogen wij de kleine, lijnvormige 

 en de groote, schuitvormige kelkkafjes opvatten als een paar antagonis- 

 te kenmerken, waarvan de kleine, lijnvormige het domineerende type 

 voorstellen. — Een analoog paar antagoniste kenmerken is bij de 

 gerst bekend. De variëteiten met de groote, lancetvormige kelk- 

 kafjes zijn hier bekend onder de namen Hordeum platylepis Toss, 

 Hordeum macrolepis A. Braux enz. Ook hier werd (door Biffen 

 en Tschermak) bij onderlinge kruising der vormen met kleine en 

 groote kelkkafjes in de tweede bastaardgénératie een zuivere split- 

 sing in de ouderlijke typen waargenomen volgens de verhouding 3 : 1. 



