— 271 - 



is aan de Singapore- variëteit? Deze vraag zal alleen de 

 practijk kunnen beantwoorden. 



Als tweede plaats, waar de ananaskuituur op eenigszins 

 grootere schaal gedreven wordt, noemde ik Tjibatoe. Vol- 

 gens opgave van den controleur is de aanplant aldaar wel 

 voor uitbreiding vatbaar. 



De te Tjibatoe aangeplante ananasvarieteit is evenwel 

 voor conserveeringsdoeleinden minder geschikt: ze is weinig 

 geurig, vezelig en zeer moeilijk gaar te koken. Ook ligt 

 Tjibatoe voor den afvoer van het product veel te ongunstig. 

 De kisten ananas in blik zijn een zeer volumineus en zwaar 

 artikel en met de geringe winst per blik, kan er heusch 

 voor transportkosten naar de nabijgelegen havenplaats 

 niet veel overschieten. 



Als derde plaats noemde ik de afdeeling Kendal bij Se- 

 marang. 



Aan de opgaven door den Ass. res. aldaar verstrekt, 

 ontleen ik het volgende: 



De ananas wordt uitsluitend op tegalvelden aangeplant, 

 nu eens met een ruimte van 12 voet tusschen de rijen, 

 dan weer nagenoeg zonder tusschenruimte. In het eerste 

 geval plant men tusschen de rijen cassaven, katjang, vrucht- 

 boomen, enz. De uitgestrektheid met ananas beplant, be- 

 draagt in het district Kaliwoengoe 800 bahoe en in het 

 district Bodja 250 bahoe, of totaal 1050 bahoe. Er worden 

 hier voornamelijk twee variëteiten aangeplant, en wel de 

 nanas „loemprah" of „loemrah" en de nanas „soekoen". 

 De opbrengst bedraagt van 300 tot 5000 vruchten per 

 bahoe. De eigenaars verkoopen de vruchten persoonlijk 

 op de passars en dus niet door middel van tusschenper- 

 sonen. De oogst begint in de eerste dagen van December 

 en eindigt in het laatst van Februari. Daarna komt nog 

 een naoogst in de maand Augustus. Gedurende de maan- 

 den December-Februari kan per dag op een hoeveelheid 

 van 5000 vruchten gerekend worden. Bij onderzoek bleek 

 de variëteit loemprah een voor de ananasconserven-indus- 



