— 341 — 



bessen zacht van schil zijn als ze klein, hard van schil, 

 wanneer ze groot zijn. Bessen, die van eenige boomen in 

 het Djembersche geoogst waren (een aanplantje uit zaad 

 van Buitenzorg van 1903), waren wel is waar niet zoo 

 zacht als de bessen van de Buitenzorgsche moederboomen, 

 maar toch zooveel zachter, dat de met het pulpen belaste 

 inlanders ze daaraan dadelijk als Abeokuta-koffie herkenden. 

 Wat betreft de boomen te Buitenzorg, er is slechts één 

 boom, die waarneembaar hardere bessen draagt, nl. de 

 moederboom No. 2, dien wij telkens als afwijkenden vorm 

 ontmoeten. 



Het gemiddeld gewicht per bes bedraagt ongeveer twee 

 gram, terwijl bij de gemiddelde Liberiatypen dit gewicht 

 op ongeveer 5 gram kan gesteld worden. Ik ken onder 

 de uitgezochte moederboomen voor de selectieproeven met 

 Liberia er echter ook, die een gemiddeld besgewicht van 

 8,7 gram vertoonen, en andere, bij welke de bes gemid- 

 deld niet meer dan 3,2 gram weegt. Terwijl bij den 

 eersten boom de bessen een gemiddelde lengte van onge- 

 veer 32 mM. bezitten, bedraagt dit cijfer voor het klein- 

 boonig Liberiatype slechts 18 mM. 



Vergelijken wij met deze cijfers van Liberiatypen de 

 verschillen in gemiddelde besgrootte van de Abeokuta- 

 boomen, dan schijnen deze niet zoo groot te zijn; maar 

 ik moet erkennen, dat het aanplantje in den Cultuurtuin 

 van ongeveer 60 ingevoerde boomen zich niet laat verge- 

 lijken met de uitgestrekte Liberia-aanplantingen op Java, 

 die uit millioenen boomen bestaan. 



De Abeokutaboom met de kleinste bessen is de moeder- 

 boom B B B . De afmetingen der bessen worden door de 

 volgende cijfers weergegeven: 



11 12 13 14 15 16 mM. (partij 190). 

 Bess. m. 2 pb. 4 21 39 11 Gemidd. Gewicht 



Bess. m. 1 rb. 4 18 2 1 p. bes 1, 4 gr. 



De gemiddelde lengte der bessen met twee platboonen 

 is dus ongeveer 14 mM; die van de bessen met rondboon 



