— 343 — 



Uit de bovengenoemde cijfers blijkt, dat, wanneer wij 

 bessen van de geheele aanplant onder elkaar vergelijken, 

 de lengte der bessen tusschen 11 mM. en 21 mM, schommelt. 

 Het verschil in lengte tusschen de langste en de kortste 

 bessen uit den oogst kan dus op 1 cM. gesteld worden ; 

 de lengte der grootste bessen is hoogstens het dubbele van 

 die der kortste. 



Keeren wij thans nog even tot de straks reeds aange- 

 haalde Liberiamoederboomen terug. Het is onnoodig hier 

 de cijfers van deze even uitvoerig mede te deelen, als 

 van de Abeokutaboomen. Bij het grootbessig type wisselt 

 de lengte der bes af tusschen 23 mM. en 39 mM. ; bij den 

 moederboom met kleine vruchten tusschen 13,5 mM. en 

 21 mM. Worden beide partijen samengevoegd, dan is het 

 verschil tusschen de grootste en kleinste bessen dus 39 

 mM. — 13,5 mM. = 25,5 mM. of ongeveer 2,5 cM. ; de grootste 

 bessen zijn hier bijna drie maal zoo groot als de kleinste. 

 Zoowel dus wat de absolute grootte betreft, als in relatieven 

 zin, is het lengteverschil der vruchten bij de Abeokuta- 

 koffle minder dan bij Liberia. 



De variatie in de lengte der bessen werd hier eenigszins 

 uitvoerig behandeld, omdat dit kenmerk uit een oogpunt 

 der praktijk van belang is. De moeilijkheid om Liberia- 

 koffie machinaal te pulpen berust deels op de dikke schil, 

 deels op groote verschillen in de afmetingen der bessen, 

 die oorzaak ervan zijn, dat de pulper öf de kleine bessen onge- 

 malen doorlaat, öf de grootste boonen stuk maalt. Beide 

 bezwaren bij het pulpen komen bij de Abeokutakoffie in 

 mindere mate voor. 



De vorm der bessen verschilt bij de afzonderlijke Abeo- 

 kutaboomen vrij sterk, maar is voor eenzelfden moeder- 

 boom tamelijk constant, even als bij Liberia het geval is. 

 Bij sommige Abeokutaboomen zijn de bessen meestal breeder 

 dan lang, bij andere zijn die afmetingen ongeveer gelijk, 

 bij een derde groep vinden wij langwerpige bessen. Soms 



