65. 



KORTE BERICHTEN 



Uitgaande tan het Departement van Landbouw. 



BEMESTINGSPROEF OP BEVLOEID TERREIN (SAW AH). 



DOOF 



J. E. tan der Stok. 



Goede vergelijkende bemestingsproeven met het rijstgewas zijn, 

 althans hier op Java, bijna niet genomen. Bij de meeste proef- 

 nemingen op dit gebied, is veel te weinig aandacht geschonken 

 aan de eliminatie der grondverschillen; dientengevolge waren de 

 resultaten onbetrouwbaar en hieraan zijn zeker voor een groot 

 deel de tegenstrijdigheden in de verkregen uitkomsten toe te schrijven. 

 Reeds meermalen werd er door ons op gewezen 1) hoe voorzichtig 

 men moet zijn met het maken van gevolgtrekkingen uit proeven 

 op onze geirrigeerde gronden (sawah-gronden) aangezet. Hier 

 vooral kunnen toch zeer nabij gelegen plantvakken het gewas ge- 

 geheel verschillende groeivoorwaarden aanbieden en een zuivere 

 proefneming, waarin deze grondverschillen zooveel mogelijk opge- 

 heven moeten worden, wordt slechts mogelijk bij een zeer groot 

 aantal controle- vakjes, terwijl deze controle-vakjes op zich zelf niet 

 te groote afmetingen mogen bezitten. Het is natuurlijk steeds 

 raadzaam een zoo gelijkmatig mogelijk terrein als proefveld in te 

 richten, daar men dan met een geringer aantal proefvakken kan 

 volstaan. Daar echter eene juiste beoordeelirg van de meerdere 

 ot mindere gelijkmatigheid van den grond meestal op onze sawah- 

 gronden zeer moeilijk of in het geheel niet doenlijk is, zoo blijft het 

 aanbevelenswaardig het aantal proefvakken nooit te zeer in te 

 krimpen. 



Wij gaan thans over tot de beschrijving onzer bemestingsproef. 

 1) Zie »Korte Berichten enz., nos. 56, 46 e:i 51. 



