— 407 — 



van Coffea liberica, de habitus en groeiwijze van C. steno- 

 phylla. Evenals bij deze laatste soort vallen bij den hoog- 

 tegroei van den stam de ondertakken af en slechts bij uit- 

 zondering krijgt men goedgevormde boomen. De boon ziet 

 eruit als die van stenophylla, de opbrengst is niet beter. 



Misschien ligt het geringe succes, met beide koffiesoorten 

 bereikt, aan de plaats van den proeltuin te Camayenne. 

 Met een proefaanplant van C. affinis in hoogere streken 

 werden betere resultaten verkregen. Er zij hier ook nog 

 op gewezen, dat blijkens een illustratie van het artikel 

 de koffie blijkbaar zonder schaduw geplant is, terwijl zij 

 in het wild steeds in de bosschen voorkomt en dus blijk- 

 baar wel op schaduw gesteld is. 



De Wildeman, die de eerste wetenschappelijke beschrij- 

 ving van de Coffea afïinis gegeven en haar zoo gedoopt 

 heeft, beschrijft haar als eene soort met langwerpige, peer- 

 vormige bessen, de bladeren zijn 11—17 cM. lang en on- 

 geveer 4 — 6 cM. breed, in het geheel dus wat breeder 

 dan die van stenophylla. De stenophylla, die de Wildeman 

 afbeeldt, is ook gekenmerkt door langwerpige bessen; als 

 afmetingen der bladeren worden opgegeven 5,5—14 cM. 

 lengte, 1.3—3.8 cM. breedte. 



Het zal niet noodig zijn hier verder op de verschillen 

 in de wetenschappelijke beschrijvingen in te gaan. Het 

 was slechts mijn doel erop te wijzen, dat de Coffea ste- 

 nophylla in haar vaderland verschillende typen vertoont, 

 wat den vruchtvorm en de afmetingen der bladeren be- 

 treft, een verschijnsel, dat wij bij de boomen op Java 

 terugvinden. Het is mogelijk, dat deze verschillende typen 

 de waarde van constante ondersoorten hebben, en waar- 

 schijnlijk, dat de Coffea affinis als zulk een ondersoort 

 opgevat dient te worden. Wij bezitten van laatstgenoemde 

 soort nog geen planten, zoodat het mij niet mogelijk is 

 geweest dit punt nader te bestudeeren. 



De resultaten, met proefaanplantingen in andere tropi- 

 sche streken bereikt, laten zich samenvatten als volgt: 



