— 582 — 



koud genoeg meer en komt er stoom uit de buis, waarop echter 

 in het geheel niet gelet wordt. 



Behalve Canangaolie zag ik ook nog olie van Andropogon citra- 

 tus (sereh betoel) en van Andropogon muriaticus (akar wangi) 

 distilleeren. Voor 1 petroleumblik gesneden materiaal van An- 

 dropogon citratus werd 4 ets betaald; 11 blikken werden in een- 

 maal gedistilleerd en gaven 200 cM 3 olie. Zij distilleeren 2 maal 

 per dag. 



Akar wangi werd verkocht voor 19 ets de katti. 



Aan te brengen verbeteringen. Waar deze nijverheid zich voort- 

 durend uitbreidt, is het gewenscht, het bedrijf zoo goed mogelijk 

 in te richten. Wellicht dat hierin verbetering was te brengen 

 door de inlanders te leeren Ylang-ylang olie uit de Cananga- 

 bloemen te distilleeren. 



Hieronder toch verstaat men olie, de die bij de distillatie het eerst 

 verkregen wordt en is het alleen maar noodig te weten, hoe lang 

 men moet distilleeren of hoeveel, om deze duurdere oliesoort af- 

 zonderlijk te krijgen. 



Wat de distillatie zelf betreft, zoo zou deze verbeterd kunnen wor- 

 den, door de inlanders er op te wijzen dat zij zoo zindelijk mogelijk 

 moeten werken ; de toestellen voor een nieuwe d^tillatie met water 

 moeten schoon gemaakt worden en dat het in hun eigen belang is, 

 het afkoelwater niet zoo warm te laten worden, dat er stoom ontwijkt. 



Nog veel beter was het, wanneer aan de fabrieken op een of 

 andere wijze levend water kon verschaft worden. 



Jammer is het dat de inlanders wellicht niet in staat zullen zijn 

 meer moderne toestellen aan te schaffen, waardoor allicht de moge- 

 lijkheid van de bereiding van Ylang-ylangolie van superieure 

 qualiteit zooals zij op de Filippijnen bereid wordt, is buitengesloten. 



Toch kan het van belang zijn enkele gegevens over de Cananga- 

 en Ylang-ylangolie mede te deelen. De laatste is ongeveer 10 maal 

 zoo duur als de eerstgenoemde en kost ongeveer f 300. — de ki- 

 logram. Dit zegt natuurlijk niet dat men deze olie ook voor deze 

 prijs in het groot verkoopen kan; wellicht dat f 150 h f 200 er 

 voor gemaakt kan worden. 



Te Manilla wordt door Sartorius en enkele anderen de goede olie 

 bereid, terwijl er ook van de Filippijnen minderwaardige artikelen 

 in den handel worden gebracht. 



