— 671 — 



De Heer Soeters verklaarde zich op ons verzoek bereid 

 gedurende zijn verblijf in Liberia aan de variabiliteit aan- 

 dacht te schenken en desbetreffend materiaal voor mij in 

 te zamelen. Onlangs heb ik dit materiaal ontvangen. Het 

 omvatte een collectie herbarium-materiaal, een aantal blik- 

 ken met in houtskool verpakte zaadkoffie gevuld, telkens 

 van één afzonderlijken moederboom afkomstig; en een aan- 

 tal blikken met in alkohol geconserveerde bessen en takken 

 van de verschillende moederboomen. Voor deze zeer belang- 

 rijke collectie, die ons in staat stelt ons een denkbeeld 

 te vormen van de variabiliteit van Coffea liberica in Liberia, 

 met nauwlettende zorg bijeengebracht in een land, waar 

 de hulpmiddelen schaarsch zijn en de primitieve leven- 

 somstandigheden zulk werk niet begunstigen, zij den Heer 

 Soeters hier mijn erkentelijkheid betuigd. 



Het materiaal werd op de volgende wijze onderzocht. 

 De zaadkoffie werd zooveel mogelijk van het houtskoolstof, 

 waarin zij verpakt was, ontdaan en daarna gewogen, de 

 platboon en de rondboon afzonderlijk, om op die manier 

 van elk het gemiddeld gewicht te kunnen berekenen. 

 Daarna werd van de platboooen en rondboonen de lengte 

 gemeten ; van de groep van gemiddelde lengte ook de 

 breedte gemeten, en de vorm der boon zooveel mogelijk 

 in een korte beschrijving vastgelegd. De bessen van het 

 alkohol-materiaal werden eveneens gewogen, gemeten en 

 beschreven. De kleur was bij geen der partijen meer te on- 

 derscheiden ; de Heer Soeters had echter in Liberia deze gege- 

 vens voor de verschillende boomen aangeteekend en ook van 

 iederen boom een uitvoerige beschrijving gemaakt. Het her- 

 barium-materiaal, dat voor eiken boom uit een tiental blade- 

 ren bestond, heb ik eveneens gemeten en den bladvorm in 

 korte woorden beschreven. Zoo kon met behulp der door 

 den Heer Soeters verzamelde gegevens van eiken boom een 

 tamelijk volledig beeld ontworpen worden. De beschrijving 

 van eenige der moederboomen wil ik hier laten volgen. 



