— 282 — 



De. de Jong maakt naar aanleiding van dit wederwoord 

 nog de volgende opmerkingen : 



Blijkbaar wordt niet altijd Chilisalpeter van gelijke 

 zuiverheid geleverd. 



In Archief V, blz. 641 leest men: „De qualiteit der en- 

 kele goenizakken, die tot verpakking dienden, gaf geen 

 reden tot klagen. Het droog blijven der zakken pleitte voor 

 de zuiverheid van de salpeter, daar de vocht aantrekkende 

 zouten als: salpeterzure kalk, salpeterzure magnesia, 

 chloorcalcium en chloormagnesium alsdan afwezig zijn, 

 of in hoeveelheden voorkomen zoo gering, dat zij geen 

 invloed uitoefenen". 



Door de Délégation des producteurs de nitrate de soude 

 de Chili werd 3 September 1909 een zak, wegende 98 Kgr., 

 afgezonden aan het': Departement van Landbouw, die bij 

 aankomst 3 November 92.8 Kgr. woog; deze afname is 

 volgens mededeeling van de Délégation in een bepaald 

 jaargetijde voor een' Europeesch klimaat niet abnormaal. 

 Het schijnt'[me3 daarom eenigszins vreemd, dat de sterk 

 hygroscopische eigenschappen van het zout oorzaak zouden 

 zijn, dat het hier zoo weinig toegepast wordt. Zou dit 

 niet veel meer daaraan liggen, dat de proeven in de suiker 

 steeds een minderwaardigheid van de chilisalpeter ten op- 

 zichte van Z. A. hebben aangetoond, waardoor de planter er 

 niet toe komt, haar' te gebruiken ? En zou het dan niet 

 wenschelijkf zijn, dat die proeven herhaald werden, wanneer 

 de tegenwoordige proefnemers het er zelf over eens zijn, 

 dat bij de genomen proeven de toediening van de salpeter 

 misschien niet op het gunstigste tijdstip heeft plaats gehad? 



Ofschoon de heer van Deventer schrijft, dat het voor 

 lederen leek duidelijk is, dat men bij het vergelijken van 

 meststoffen hun /gehalte aan werkende bestanddeelen als 

 basis moet nemen, houdt hij zelf een pleidooi om aante- 

 toonen, dat in sommige gevallen, die zeker zeer vele zullen 

 worden als men zoo door redeneert, het beter is, de gelds- 

 waarde als uitgangspunt te gebruiken. 



