— 304 — 



verkregen, spoediger op den boom stolt dan het door den 

 prikker verkregene. Voorts is de caoutchouc uit de snij- 

 wonden mooier van kleur dan de door den prikker ge- 

 oogste. 



Ten slotte nog een enkel woord over het gebruik van 

 het BowMAN-mes. Het aantal tapinstrumenten is zeer 

 groot, en voortdurend komen er nog nieuwe bij. Ver- 

 scheidene messen werden beproefd, maar tot heden voldeed 

 geen zoo goed als het bovengenoemde. Het spreekt van 

 zelf, dat het mes goed scherp moet zijn, wil men zooveel 

 mogelijk scherpe, gladde sneden maken. Een scherpe snede 

 is noodig om een goede uitvloeiing van melksap te krijgen. 

 Tapt men met een bot mes, dan zullen de einden der vaten 

 min of meer afgesnoerd worden, wat belemmering van de 

 uitstrooming ten gevolge heeft. Het BowMAN-mes kan ge- 

 makkelijk worden geslepen, daarbij is het niet zwaar en 

 kan men er zoowel van rechts naar links als van links 

 naar rechts mede snijden, dus voldoet het vrijwel aan de 

 voornaamste eischen, die men aan een goed tapinstrument 

 mag stellen. 



Door een geoefend tapper kunnen met dit mes, bij een 

 werkdag van 6 uur, ± 450—500 sneden gemaakt en het 

 uitgevloeide melksap ingezameld worden. 



Een tapinstrument, waarmede men met vrij groote 

 zekerheid de cambiimlaag niet venoondt^ is nog niet uit- 

 gevonden, en op dat verwonden van het cambium wordt 

 tot nu toe dikwijls niet genoeg gelet. 



Tapmessen met verstelbare mesjes leveren, volgens 

 mijn oordeel, vele bezwaren op bij het tappen, daar de 

 bastdikte van Hevea-boomen varieert van 4 mM. tot 1 cM. 



Voor de lezers, die niet beschikken over de vroeger 

 verschenen jaargangen van dit tijdschrift, worden hier 

 eenige afbeeldingen gegeven, die de in den Cultuurtuin 

 toegepaste tapmethoden en de resultaten, hieronder samen- 

 gevat, illustreeren. ^) 



1) Teysmannia 18de, 19de, 21ste jaargang resp. blz. 545, 479 en 206. 



