— 316 — 



willen afstaan. Naar mij verzekerd werd, verheugen som- 

 migen zich in het bezit van 50- ea meerjarige exem- 

 plarsn; deze hebben natuurlijk een zéér hooge waarde. 



Men zou nu eigenlijk van een met zoo groote zorg bereid 

 praeparaat verwachten, dat het al tegen heel bijzondere 

 ziekten dienst zou doen, en het is eenigszins teleur- 

 stellend, te vernemen, dat men de djeroek tangan 

 gebruikt als middel tegen zoo alledaagsche kwalen als 

 maagpijn en buikpijn. Maar dan ook als een middel van 

 de allerbovenste plank, dat zelfs in de ernstigste gevallen 

 heet te helpen. En er is maar heel weinig van noodig. 

 Er worden eenige zeer klein stukjes van afgeschaafd, en 

 deze, met water geheel fijngewreven, den patiënt toe- 

 gediend. 



Een raiddel, dat betrekkelijk zelden aangewend wordt 

 en een zoo groeten naam heeft, zal misschien suggestieven 

 invloed genoeg uitoefenen om nu en dan een wonderbaarlijke 

 genezing tot stand te brengen en zoodoende zijn ouden 

 roem te handhaven. Werkelijke geneeskracht kan men 

 er stellig niet van verwachten. De toegediende dosis 

 is minimaal, en sterk werkende stoffen bevat de djeroek 

 zelf niet, terwijl men wel homoeopaath moet zijn om aan 

 de geringe hoeveelheden djitjing en aromatica, die bij de 

 medicatie worden opgenomen, eenige beteekenis toe te 

 kennen. 



Van de lichtgeloovigheid der patiënten moet deze ge- 

 neeswijze het blijkbaar hebben. De eigenaardige vorm van 

 de vrucht, de langdurige bereiding en de eerwaardige ou- 

 derdom van de artsenij, niet minder ook de menschelijke 

 „hawa'*, waarmee zij doortrokken is, al deze bijzonderhe- 

 den zullen elk haar deel bijdragen aan de reputatie van 

 wonderdadigheid, waarop de djeroek t a n g a n, in dezen 

 vorm gebruikt, zich mag beroemen. 



Dat hier aan bijgeloof te denken valt, blijkt ten over- 

 vloede nog uit het volgende. Wie een djeroek tangan 

 door de boven beschreven bewerking geneeskracht wil bij- 



