— 685 — 



Bovendien kan men door de meetveldjes gemakkelijk 

 nagaan, hoe het met de gelijkheid van het terrein ge- 

 steld is. 



Uit dit onderzoekt blijkt dus, dat een proef veel beter 

 resultaten geeft, wanneer men het teiTein in veel kleine, 

 dan wanneer men het in enkele groote veldjes verdeelt. 

 De grens van de verdeeling, waarbij de grootste nauw- 

 keurigheid verkregen wordt, is gelegen bij veldjes, waar- 

 van de grootte tusschen 1/8 en 1/16 A. gelegen zijn. Een 

 verdere verdeeling van de veldjes in nog kleinere schijnt 

 geen grootere nauwkeurigheid te geven. 



In de Mededeelingen van de Ryks Hoog ere Land-^ Tuin-, 

 en BoscJiboim school 1909 blz. 129 komt een verslag voor 

 over een studiereis naar Denemarken door H. Mayer- 

 Gmelin, waarin deze zelfde methode behandeld wordt. 



Het volgende is voor ons van belang genoeg om het 

 hier overtenemen. 



„De techniek van uitvoering der officieele proeven ver- 

 schilt, zoowel bij de proefnemingen der „Forsögsstationer," 

 als bij die op de boerderij, principieel van de onze. 



Aanvankelijk meende ik dit verschil (waarvan ik kennis 

 kreeg bij mijn bezoek aan het „Station" Lyngby) daaraan 

 te moeten wijten, dat men in Denemarken aan de „Forsögs- 

 stationer" met blijvende proefterreinen te maken heeft, 

 terwijl ten onzent in den regel stukken, die één maal 

 als proefstukken hebben dienst gedaan, na afloop der 

 proefneming, ja dikwijls voor afloop daarvan, als zoodanig 

 worden vervangen. In ons land is men alleen dan voor 

 langeren tijd aan een bepaald grondstuk gebonden, indien 

 men te maken heeft met exploitatie-proefvelden of proef- 

 nemingen over onderwerpen als vruchtopvolging, bestrijding 

 van sommige plantenziekten, enz. 



Neemt men bij ons of in Denemarken b.v. eene verge- 

 lijkende proef met verschillende variëteiten van een een- 

 jarig gewas gedurende meerdere jaren, zoo zal men het 

 tweede jaar reeds naar een nieuw proefveld omzien, liefst 



