— 71 — 



Waarheen gaat nu het kali en de stikstof in de 9de tot de 

 11de week? Het meest voor de hand ligt het antwoord, dat 

 ze naar de wortels zijn vervoerd geworden. Maar op deze 

 vraag krijgen wij helaas uit de publicatie van Burd geen 

 antwoord; want hij heeft de planten direct boven de aarde 

 afgesneden en heeft dus de wortels bij zijn berekeningen niet 

 in aanmerking genomen. Deze omstandigheid, dat hij ook 

 niet eens approximatieve cijfers over de chemische samenstel- 

 ling van de wortels geeft, is de zwakke kant van zijn werk- 

 methode. Wij zijn dus er op aangewezen, deze vraag indirect 

 te beantwoorden. 



Dank zij een Duitsche publicatie (Wilfahnt RöMER EN 

 Wimmer) is n.l. bekend, dat in geen stadium van den groei 

 der gerst de wortels meer dan 10 pCt. van het gezamenlijke 

 stikstofbedrag en meer dan 3 pCt. van het totale kali-bedrag be- 

 vatten, of volgenns de onderzoekingen van HOAGLAND niet 

 meer dan 96 pCt. van de gezamenlijke stikstof en 7 3 pCt. 

 van de gezamenlijke kali. 



Maar nu verliezen volgens onze figuur de bovengrondsche 

 deelen van de gerstplanten in de proeven van Burd 38 pCt. 

 van het gezamenlijke stikstof bedrag en 34 pCt. van het ge- 

 zamenlijke kali-bedrag; deze kunnen dus niet geheel in de 

 wortels neergelegd zijn: zij werden dus naar den grond terug- 

 gevoerd. Ingeval deze interpretatie juist is, dan bevat de pu- 

 blicatie van Burd een hoogst beteekenisvolle ontdekking; 

 want dan is voor de eerste keer daardoor duidelijk bewezen, 

 dat de planten in staat zijn om bepaalde stoffen, die ze aan- 

 vankelijk hadden opgenomen en die op een gegeven oogenblik 

 in overvloed aanwezig zijn, tijdelijk naar den grond terug te 

 voeren, om ze dan later weder op te nemen. 



Deze afname mag geenszins verward worden met het ge- 

 wichtsverlies in den tijd van het voUedig rijp worden; want 

 deze laatste is een blijvende algemeene gewichtsafname, waarin 

 alle elementen gelijkelijk aandeel hebben, de eerstgenoemde 

 achteruitgang (na de 9de week) is daarentegen een voorbij- 

 gaande selectieve gewichtsafname, waar, alleen kali en stikstof 

 worden afgegeven, maar b.v. magnesium, phosphor, enz,, verder 

 opgenomen worden Hoe men zich deze tijdelijke omkeerin- 



