— 80 — 



waarmede het onderrichten der koelies, in nieuwe werkme- 

 thoden, gepaard gaat. Tenslotte voeg ik hieraan nog toe, de dik- 

 wijls ongunstige gesteldheid van den grond, waardoor slijtage en 

 vernieling van het gereedschap, in hooge mate te verwachten 

 zijn. Alles tezamen genomen, komen we tot de gevolgtrekking, 

 dat de patjol een specifiek Indisch werktuig is, en dat in de 

 wijze van grondbewerking door den Europeaan weinig veran- 

 dering gebracht is en dat nog steeds groote moeilijkheden zich 

 zullen voordoen, bij pogingen om hierin verandering te brengen. 



Voor dezulken evenwel, die voorgaande bezwaren beter 

 beheerschen kunnen, die in het klein-bedrijf, in hun groenten 

 of fruittuin en bloemisterij hun bestaan vinden, voor hen bestaat 

 in de eerste plaats* de kans, dat zij door betere grondbewerking 

 vele bedrijfsbezwaren kunnen ondervangen. Bovendien zullen 

 ze op deze wijze goedkooper kunnen werken. Vooral waar 

 bijv. de groententeler sukkelt met onkruiden en slechte opkomst 

 van het zaad, door te ruwe bewerking van den grond, zal 

 hij met een s}^stematische grondbewerking betere resultaten 

 kunnen verwachten. 



Bij het nader beschouwen der verschillende systemen zal het 

 spoedig blijken, dat hier netheid en regelmaat tot de eerste 

 eischen behooren. Met ons hakwerktuig, de patjol, is dit niet, 

 of zeer onvolkomen te bereiken. Willen wij hier iets goeds 

 leveren, dan maken wij onvoorwaardelijk gebruik van de 

 spitschop. 



Er zijn er wel eenigen, die dit werktuig reeds geprobeerd 

 hebben en tot de conlusie kwamen, dat de schop hier onbruik- 

 baar is. De hoofdoorzaken waren, dat het werktuig te weinig 

 snijdend was en dat de grond aan de schop bleef kleven. 

 Dit geef ik toe, maar ik moet er onmiddellijk op laten volgen, 

 dat de spitschop, die hier in Indië verkocht wordt, in Holland 

 evenmin door een goed werkman gebruikt wordt. Velen zullen 

 het toch met mij eens zijn, dat de Hollandsche landarbeider, 

 die met zijn schop heel wat meer en beter werkt dan de 

 Inlander met zijn patjol, zijn gereedschap beter, verzorgt dan 

 zichzelf. Ik ben er vast van overtuigd, dat dat hier den doorslag 

 zou geven. Aan de handelaren in landbouwgereedschappen 

 den raad, om te beginnen met het invoeren van goed Hollandsen 



