— 107 — 



Intusschen schijnen ook sommige andere ondernemingen in 

 Midden-Java in hun F o r a s t e r o -aanplantingen meer last 

 van kanker te hebben dan vroeger. 



Zoodoende is op Java de belangstelling voor deze ziekte 

 weer grooter geworden. 



Het uitvoerige artikel over den kanker op Samoa, dat in 

 1918 in het Zeitschnft für Pflanzenkrankheiten verscheen 1) 

 heeft daarom recht op bijzondere belangstelling van de cacao- 

 planters, al moet ook gezegd worden, dat de schrijver weinig 

 nieuwe gezichtspunten brengt. 



In 1904 trad voor het eerst stamkanker op een cacaoplan- 

 tage in Samoa heftig op. Het verlies aan boomen was daar- 

 bij niet onbelangrijk. Gedurende de volgende jaren brak de 

 ziekte ook op andere ondernemingen uit; vooral in den regen- 

 tijd was het optreden heftig; gedurende den drogen tijd ging 

 de ziekte weer achteruit. 



Ter bestrijding werd aanvankelijk toegepast: het omkappen 

 der zwaar aangetaste boomen en het behandelen der minder 

 zware gevallen met carbolineum. 



De kleine aanplantingen van Inlanders bleven echter on- 

 behandeld en werden daarom als gevaarlijke infectiehaarden 

 beschouwd. De regeering verbood daarom den 8amoanen 

 i verder cacao te planten en moedigde hen zelfs aan de be- 

 staande aanplantinkjes op te ruimen. Of dit „aanmoedigen'' 

 den vorm had van een printah aloes, vermeldt de schrijver 

 niet. Laten wij aannemen dat het een goede Duitsche printah 

 geweest is. Het resultaat was in alle geval, dat thans in de 

 door kanker bezochte streken geen enkele Inlander meer een 

 cacaoboom bezit 



In het begin van 1913 vielen ongewoon zware regens. Het 

 gevolg was een sterke uitbreiding van den kanker, gepaard 

 met vruchtrot. Hieraan was mede schuld de zware bescha- 

 duwing en de aanwezigheid van tusschenculturen. 



Toen trad duidelijk aan het licht het verschil in vatbaar- 

 heid tusschen de twee cacao- variëteiten: de Forastero werd 



1) Demandt. Untersuehuügen über Kanker (Zeitschrift f. Pflanzenkrank- 

 heiten XXVHI. Bd. 1918. bi. 24). 



