— 468 — 



In Hawaii leeft Cryptolaemus van de 'verschillende daar 

 aanwezige witte luissoorten. Algemeen is daar bijv. Ps. nipae, 

 een witte luis, welke talrijk voorkomt op klapper, d jamboe 

 bidji, Ficus-soorten, advocaat en nog talrijke andere planten. 

 Ook Ps. virgatus, onze bekende schadelijke lamtoroluis, 

 komt op Hawaii voor, doch valt eigenlijk alleen op geduren- 

 de den drogen tijd Terwijl merkwaardigerwijze de lamtoro 

 (voor zoover aanwezig), tot nu toe geheel vrij van luis schijnt 

 te blijven, worden op Hawaii bij voorkeur aangetast diverse 

 boonensoorten en enkele sierplanten vooral Poinsettia' s. 

 Toch krijgt volgens mededeeling van de Hawaiische ento- 

 mologen onze lamtoro-luis daar nooit een sterke uitbreiding, 

 daar men spoedig bij de luizenkolonie's de Cryptolaemus- 

 kevertjes ziet optreden, wier larven de luis weldra te gronde 

 richten. 



Andere witte luis-soorten vond ik tijdens mijn bezoek niet 

 talrijk. Betrekkelijk veel ziet men nog op Pandanus -planten 

 Tylococcus giffardi Ehrh., terwijl op enkele planten ook 

 Pseudococcus citri waar te nemen viel. 



Ook Pseudococcus filamentosus, eveneens van Java bekend, 

 is op Hawaii soms talrijk op Acacia odorata, voorts op 

 Citrus, Hibiscus, etc; deze soort schijnt voor Cryptolaemus 

 een bij uitstek geschikt voedsel te leveren. 



Kort na mijn aankomst in Honolulu, op 23 Maart 1918, 

 begon ik de omgeving af te zoeken naar Cryptolaemus, 

 waarbij ik de meest mogelijke medewerking ontving van de 

 Hawaiische entomologen, speciaal van de heeren Ehrhorn, 

 FULLAWAY en Swezey. Ondanks hun aanwijzingen was de 

 eerste dagen het zoeken vruchteloos; het „winterseizoen" was 

 in Hawaii pas kort voorbij, wat de schaarschte aan Crypto- 

 laemus verklaarde. Eindelijk mocht het gelukken, op verschil- 

 lende Pandan ^-planten, bezet met de niet door mieren 

 bezochte luis Tylococcus giffardi, een 30-tal kevertjes te be- 

 machtigen. Een gunstig toeval leidde kort daarop tot de 

 ontdekking van een vrij sterk door witte luis (Ps. nipae) 

 aangetaste jonge klapper-aanplant bij Waikihi-beach, waar 

 Cryptolaemus-kevert]es in vrij grooten getale voorkwamen, 

 zoodat in den loop der volgende dagen een aanzienlijk aantal 



