/ 



Joh. Franckenii Botanologia. 



105 



ratione liberatos esse asserunt. Succus plantaginis, cum cervi cornu potus, men- 

 struum fluxum, sanguinis mictum, turn ceteras cruentas pectoris et alvi fluxiones 

 valide sistit et compescit, propinatur quoque tertianariis et quartanariis duobus horis 

 ante accessioneni magno successu. Radix plantaginis in aceto decocta dentium 

 dolores sedat, facta oris collutione, vel in aure partis dolentis inserta eandcm vim 

 exserit; est vetularum nostratiumque rusticorum experimentum. Contra pestem quo- 

 que valde eelebratur, si a collo suspensa ad pestis prseservationem gestetur, quem- 

 admodum hoc testatur Petkus MONAVIUS in epistolis medicinalibns a Scholtzio 

 editis hisce verbis. »Eetulit mihi nuper chirurgus aulse Csesareaj jam senior in 

 multus pestilentibus constitutionibus se sua manu infectos plurimos tractasse, semper 

 tamen a contagione immunem permansisse, quod secum gestaverit radicem planta- 

 ginis majoris sacculo inclusam et cum filo regioni cordis adaptato colligebat; vero 

 hanc radicem 13 die Augusti ante solis exortum, quum versabatur in virgine». 

 Forestus lib. 9 observ. med. 52 radicem plantaginis appensam capitis dolorcm 

 mirifice tollere ait. Dioscorides vero et Andreas Laurentius ad strumas dis- 

 cutiendas earn simili experientia commendant. 



PLANTAGO MEDIA l ). 

 Iisdem pollet viribus et facultatibus, quibus major. 



' Plantago minor vide Lanceolata. 



Plantago aquatica vide Barba sylvana. 

 Plumbago vide Maculata. 



PNEUMONANTHE 2 ). 



Ad pectoris affectus frigidos, turn pulmonum obstruxiones a crassis et viscidis 

 humoribus in vino decoctum et potum plurimum celebratur. 



POLIUM 3 ) calidum et siccum est ordine tertio. 

 In vino coctum confert hydropicis, ictericis, asthmaticis et lienosis, nam om- 

 nium viscerum obstruxiones solvit, substratum suffitumve serpentes abigit, menses 

 pellit et a partu secundas mortuumque fcetum ejicit. 



PORRUM 4 ). 



Omnia genera porrorum vim excalefaeiondi, attenuandi 7 incidendi, urinam 

 provocandi, menses ciendi et obstruxiones aperiendi vim habent, quamvis alia aliis 

 sint calidiora et acriora; conveniunt cum c?o})is in facultate ideoque ilia, quas ibi 

 dicta sunt, hue commode transferri possunt. 



POLYGALA 5 ). 



Ab effectu ita nuncupata est, nam experientia compertum est multiplici, banc 

 plantam in vino coctam atque potam copiosum lac in mammillis mulierum gene- 



1 ) Matth. (nec in omn. edit.), Gesn. ct al. Plantago media L. 



2 ) Lob., Tab. Gcntiana Pneumonanthe L. 



:i ) Diosc. ex p. et compl. patrum ex p. Teucrium Folium L., b. 1 melius, ut 

 videtvir, quam T. montaniun L. 



4 ) Diosc, Cord., Gesn. et al. Allium Porrum L. c. var. 



5 ) Compl. patrum. Pohjgala vulgaris L. 



Nova Acta Reg. Soc. Sc. Ups. Ser. III. 14 



