— 461 — 



rnagnitudinem, quia sensus non cognoscit nisi cum hic et nunc; magnitudo autem est 

 cum hic et nunc. Similiter etiam arguitili- de olfactu quod ipse cognoscit magnitudi- 

 nem; sed est dubitatio utrum olfactus cognoscat numerum; et videtur quod non; si enim 

 olfactus cognoscat duos odores in eodem tempore, videtur quod cognoscat eos in unum, 

 non autem duo. Si vero cognoscat eos in diversis temporibus, hoc non videtur officium 

 olfactus sed memorativae, quae recordatur praeteritorum. Si vero dicas quod cognoscat Ch. 88 recto 

 duos odores specie distinctos, .ut duos in eodem tempore, contra quia non videtur 

 ve rum quod ponat differentias inter odores specie diversos, in ista positione videtur esse 

 necessarium dicere quod omnes sensus cognoscant magnitudinem; et ideo dicit Aristoteles 

 quod omnia sensibilia communia sunt omnibus sensibus communia, ut bene dixit ibi 

 Themistius; sed puto, ut dicitur in De sensu et sensato, quod magnitudo perfecte co- 

 gnoscitur a tactu et a visu; certitudinaliter enim comprehendunt quae et quanta sit 

 magnitudo; alii autem sensus non habent hoc; et ideo Aristoteles videtur appropriare 

 comprehensionem figurae tactui et visui, non tamen ita, quod alii non comprehen- 

 dant. Quod vero dicitur quod sensus exterior non cognoscit numerum, sed illud est 

 officium virtutis interioris; dico quod completa' et perfecta comprehensio numeri est 

 virtutis interioris, sed initiative est in sensu exteriori: unde pueri et lethargici, qui 

 non habent bonam memoriam, bene sentiunt horas, non tamen possunt eas numerare. 

 Et aliter potest di jì quod hoc intelligitur de duabus campanis simul sonantibus, 

 quarum una sit debilis soni, altera vero mediocris; similiter etiam de duobus odoribus 

 dicatur, quod simul ab olfactu sentiuntur; si enim sint diversi specie, tunc ol- 

 factus poterit cognoscere illos ut duos, et non tantum(?) poterit hoc virtus sensitiva in- 

 terior, verum et exterior. Restat modo quaerere utrum motus et quies ab omnibus 

 sensibus comprehendantur; et videtur quod non. Primo de motti; quia motus est de nu- 

 mero successivorum; sed successila non possunt a sensu comprehendi; ergo. Anterior 

 patet ex tertio Physicorum; brevior probatur, quia si sensus exterior non potest mo- 

 veri nisi ab eo, quod actu existit, sed successiva non actu existunt, ergo. Anterior 

 patet, quia moveri est pati; omne autem quod patitur , patitur ab eo quod est in Ch. 88 verso 

 actu. Brevior probatur, quia de ratione successivornm est quod pars sit praeterita, 

 parsque futura sit ; si ergo sic est , totum non poterit esse simul in actu ; quare 

 non poterit movere sensum. Similiter etiam dicatur de quiete, quum quies men- 

 suratur tempore, tempus autem non totum simul est; cum ergo per praedicta motus 

 non sentiatur, nec etiam quies sentietur. Item privatio per accidens sentitur; quies 

 est privatio; ergo per accidens sentitur; ergo non est sensibile per se. Ad quae- 

 stiouem hanc est duplex responsio: prima quod argumenta concludant veritatem, quod 

 sensus exterior formaliter et proprie non potest cognoscere motum aut quietem; et 

 cum dicis; Aristoteles numerat ea inter sensibilia per se; dico quod sunt per se ad 

 hunc sensum, quia sensus interior non potest ea cognoscere sine motu et quiete; ex eo 

 enim quod video hunc esse in tali , vel tali loco, deinde in alio esse in tali loco, 

 comprehenditur a sensu; quod autem componit esse in hoc loco cum esse in alio 

 loco, est virtus interior ; similiter etiam et quies. Cognoscere enim quod hoc nunc 

 non moveatur, est sensus txterioris:. componere autem prius cum posteriori pertinet 

 ad virtutem interiorem. Alii vero dicunt quod sensus exterior cognoscit motum 

 et quietem. 



