— 493 — 



dicis quod coelum est animai, et ita animai hoc modo analogiae snmptum praedicabitur 

 per se de homine in primo modo dicendi per se. 



Altera est difficultas quomodo una forma aeterna informat corpus generabile; et Ari - 

 stoteles, octavo Physicorum, dicit quod aeternum coaptatur aeterno. Diximus supra quod 

 cum participet partim de aeterno, partim de mortali, cum sit infima intelligentiarum, 

 et generabile, habet uniri cum aeterno per aliquid medium, poterit intellectus infor- 

 mare aliquod mortale. 



Quod vero dicis de 8.° Physicorum, dico quod secus est de anima intellectiva et 

 de Intelligentia, quia si Intelligentia informaret corpus generabile, tale corpus esset fa- 

 ctum, ergo ab altero; et sic, nisi esset aliquod corpus aeternum motum ab Intelligentia, 

 produceretur in infinitum, et ideo quoniam corpus motum ab Intelligentia est primum 

 corporum, non potest esse nisi aeternum, ut bene deducit Averroes 8.° Physicorum ; 

 sed quia non habent omnia ista inferiora facere, non oportet ut instrumentum, per quod 

 anima producit suas operationes, sit corpus aeternum, cum non sit primum corporum. 



His opinionibus expeditis, quas puto impossibiles, altera restat quae tenet animam 

 aeternam esse et plurificatam, in qua plures sunt difficultates: prima, quia tunc erit 

 unum per se stans in actu, et etiam corpus est in actu ens; ergo ex duobus entibus 

 in actu fit per se unum. Thomas qui inter Christianos primus est, dicit quod in ho- 

 mine non est nisi una anima, et quod uni tur ipsa materiae primae si-ne medio, et 

 cum sit forma, potest informare materiam primam, et communicare ei suum esse, et sic 

 non erunt secundo in actu. Si vero volumus tenere quod ex duobus in actu potest unum 

 fieri, sicut ex orbe et Intelligentia, quam opinionem Thomas in libro Contra gentiles 

 attribuit Aristoteli, in textu commenti 27\ possumus dicere quod ex duobus entibus in Ch. 146 recto 

 actu non ultimato, quorum unum ordinatili- ad alterimi, fìt per se unum. 



Secunda difficultas: si animae multiplicantur, quando separantur a corpore, quo- 

 modo differunt, cum differentia individuorum eiusdem speciei sit per materiam quan- 

 tam? Ynde 12° Metaphysicorum: si duo essent dii, essent materiales; ita anima, si esset 

 plurificata, esset materialis, quod repugnat eius simplicitati. De hoc Aristoteles, sexto 

 Naturalium, dixit se credere esse plurificaatam, sed se ignorare modum dixit. Dicemus 

 tamen nos, quantum vires nostrae poterunt, temendo viam Aristotelis. Argumentum 

 est difficile, sed eam non tenendo non est difficile. Nani in via Platonis et Scoti, 

 qui dixerimt animas differre per suas ecceitates, argumeutum nihil valet; concedendum 

 est enim , ex una specie intelligentiarum, esse plures intelligentias solo numero dif- 

 ferentes. Sed tota difficultas stat in via Aristotelis. Inter omnes alios Thomas est 

 minus ab Aristotele remotus, et Aegidius in secundo Quodlibeti tenet, quod distinctio 

 individuorum completorum fit per materiam quantam, sed principia differunt per ha- 

 bitudinem ad materiam quantam. Cum autem animae non sint ipsa individua, sed 

 eorum principia, non differunt per materiam quantam, sed per habitudinem ad eam. 

 Sed tum est difficultas de una anima quae informaret duo corpora, an una an plures 

 essent. Item una est prior istis respectibus; nullum autem differt ab aliquo per id 

 quod est posterius eo, et istam opinionem sequuntnr multi Thomistarum. Ego tamen 

 puto aliter esse dicendum, (scilicet) quod, quando dicitur quod differunt animae per ha- 

 bitudinem ad matevias diversas, quod sit dicere hoc: quod si istae animae essent talis 

 naturae, quod (ut) non possent informare nisi eamdem materiam, non differrent numero, 



