— 503 — 



limitatione «omnis» ; quod si adiuugitur, licet stet primo prò natura in communi, ut dicen- 

 do omne reubarbarum purgat coleram, ratione de limitatione «omnis», repraesentatur 

 suppositum; licet enim stet prò natura in communi, inter tamen naturalia habet exerceri 

 in suis suppositis, et ita non valet similitudo. Ad aliud: universale abstrahitur, et ista 

 abstractio non fit ab ignoto: dico quod est aequivocatio de abstractione ; non enim 

 abstrahitur eo modo quo argumentum concludit, ut quando notum a noto abstra- 

 hitur. Sed est abstractio ad hunc sensum, quia singulare quod est in potentia intel- 

 lectus fit actu intellectus. Ad illud quod dicitur in tertia consideratione, scilicet istam 

 esse sententiam Alexandri, Themistii et Averrois, dico quod suae (tuae?) auctoritates non Ch. 154 verso 

 sunt verae prò universali quod est prima intentio, sed prò universali quod est secunda 

 intentio. Homo enim et animai possunt haberi sine collatione multorum singularium, 

 si prò prima intentione capiantur; si autem sumantur prò secunda, ut sunt genus et 

 species, hoc non potest esse sine illa particularium collatione ab intellectu facta; quum 

 genus et species habent de multis praedicari, quod non potest esse sine illa colla- 

 tione; sed ista responsio non est ad intentionem Alexandri, quia Alexander ibi dicit 

 de albo et albo, et ita non valet; nec videtur esse illa mens Averrois quia arguit 

 contra Platonem; non est autem necessarium quod Plato voluerit alias intentiones esse 

 a materia separatas qualiter ponebat ideas. Si non volumus tenere quod intellectus 

 intelligat singulare sicut mihi videtur esse tenendum, possumus ad argumenta contra 

 hoc facta dicere. Ad primum, quod recipiens recipit secundum naturam suam, possumus 

 dicere: quod intellectus, secundum scilicet quod sit abstractus, et quod sii forma materiae 

 et ultima intelligentiarum: quoad primum habemus quod tantum universalia intelligat; quo 

 vero ad secundum quia est forma materiae, et quia est naturae ancipitis inter abstracta 

 et non abstracta, cum medium participet naturam extremorum, habemus quod siugularia 

 possit intelligere, quia a materia, saltem quoad operari, dependet. Ad secundum quod est 

 ista differentia inter sensum et intellectum, dico quod est differentia inter sensum et 

 intellectum quia sensus non recipit nisi singulare, intellectus vero universale et 

 singulare, sed intelligit universale prò quanto est abstractus a materia, singulare 

 vero in quantum a materia dependet in operari. Ad tertium quod tolleretur neces- 

 sitas intellectus agentis: dicit Bur. (Buridanus?) in primo Physicorum quod ideo 

 ponitur intellectus agens, quia materiale non potest agere in immateriale. Sed ista 

 responsio non est ad mentem Averrois in commento decimo octavo, ubi ponit intelle- 

 ctum agentem solum per utilitatem faciendam. Ideo dico aliter, negando consequen- 

 tiam, quod si solum singulare intelligeret non esset necesse ponere ipsum; sed quia Ch. 155 recto 

 ultra hoc et universale cognoscit, et hoc est magis proprium ei quam singulare in- 

 telligere, ideo ponitur intellectus agens; quod si diceres a quo habet cognitionem 

 singularis, dico quod habet a sensu. Fit enim transitus de ordine in ordinem, a sensu 

 ad intellectum. Ad quartum de duobus ovis, dico quod si hoc argumentum conclu- 

 derei, etiam de sensu concluderei, quia non cognosceret sensus singulare, quia virtus 

 cognitiva nescit ponere differentiam inter ea, et tamen species potuerunt in memoria 

 conservali, et ideo ad praesens aliter non dico. Ad argumenta facta contra secundam 

 considerationem: ad primum, dico quod singulare intelligitur reflexe. Buridanus, pri- 

 mo Physicorum, dicit de reflexione quam dicit Averroes in commento decimo; sed quia 

 illa expositio non est ad mentem Aristotelis, ideo aliter dicimus quod illa reflexio non 



