Tweede Traïïaet ïan het derde (Deel r 



Het XIV. Capiittel. 

 VanS. Chriftoffels-cmydt+ 



AEngbefien dat dit Chrijlcffels-cruydtlhervcd in fommighe hoven van 

 Nederlandt gheplant worde , ioo dochc my noodigh , een minften 

 het ielvete befchrijven , waer door het een ieder kenbaer foude \vor« 

 den : want ick het felve over achtien jaer in mijnen hof ghehadt hebbe , 

 ende aen verfcheyde cruyt beminders mede ghedeelr. 

 Naemen. Ghemeynelijck wort dit cruydt S. Chriftoffeh cruydt ghenaemt , int 

 Hooghduytfch (tfljriftotfclg ÏHKUlt / in't Lacijn , Sancli Clnijiophori berba , 

 oock Chriftopboriana fruiïu nigro , Aconhum bacciferum : wel verftaende dat 

 dit de Aiïta van Plinius' niet en is , noch oock de Coftnsmger, dc 

 welcke ander ioorten fijn. Sy it> oock in het Italiaens Aconito baccifiro , en- 

 de oock IhïLid: fam Cbriftofitm gheheeten : Losel noemt dele leer wel 

 Aconhum raccmtfum , lbo veel te legghen als Ghetachen Aconitum. 

 Gedacnte Den vvonel van dit tru y c is dick-achtigh , feer lanck , ende niet Ton- 

 der vefelinghen , van buyten fvvart , maer binnen geil : den ft iven keft 

 veel jaeren , ende fchtet jarelijcks inde mant verfcheyde delen eenen voet 

 ende oock wel twee voet hoogh, hebbende fekere knopkens , al waer 

 de bladeren aenftaen , jeder met fijn befonder fteelken , gheiijck den 

 kervel cft de petercelie : de bladeren fijn bynaer op de maniere vande 

 wijn-gaert bladeren , doch deynder,ende meer gheineden,met veel ribbe- 

 kens in , endeaende canten ghefchaert ah een zaghe : 't fijn ghemeyne- 

 lijck dry bladerkens te gadcr , ende oock jeder is in dryen bdcheyden, 

 bleeck groen van coleur;op het top comenckyne tcfamen ghedrongen 

 witte bloemkens voorts , 't famen hanghende , als de bloemkens vande 

 witte Elleborine; daer naer volghen de fwarte langb*worpigbe herde be- 

 llen , de welcke aend'een tijde een langhe vore ofc ftrepe vertoonen , 



nieten ftaen : doch alder-meeft ghdijck aende beiikens vnnden LaureoU. 

 Tijdt en Inde Mey vertoont het fijn bloemen, endede bclienfijnin Aügufto 

 plaets. volcomen rijp. 



* Het waft int wik ontrent den Rhijn endede Mafe , oochveelin 



Duytfch landt ; het waft meeften deel in bei gh-achnghe boiïchen : noch 



is het veel te Gen in Savojen , ontrent Turin. 



