Inleydingh. 



^> Vervlocdige Natuur (beftiert door d* Eeuwige Godt) die 

 de menfchen haer voedtfeleii onderhoudt, foo mildadig- 

 liick toefent , heeft de Tijdt in Jaren , en yeder Jaer in vier deelen 

 afeedeelt. De Winter (hoe wel nodigh) doet door haer koude> 

 vochtisheyt , en bulderende windt , hagel en fneeuw-buyen, d'an- 

 dere drie Deelen inaengenaemheyt uytfteecken: De Lente brengt 

 hareBloemen,deSomer hareVruchten, en denHerfft haerWinter- 

 oogft te voorfchijn. Maer alle defe dingen worden wel op haer tijt 

 van de Natuur voortgebracht, doch fy konnen , en dienen nootfa- 

 keliik ( indien men daer't recht gebruik van wil genieten) door de 

 konft , geholpen , en verbetert worden. Want door de konft kan 

 mendeaerde,dieopfommigeplaetrendoordeNatuuronvrugtba€r 



geteelt is, met de felvewel toe te maken y vruchtbaer<loen worden : 

 Dekonftkan de wilde,harde,onfmakeliike vruchten,doorMeften, 

 Koefteren, in Enten, tam,facht, cetbaer, en fmakehjck maken. 



Defe en meer andere zijn gemeen, en oock nodigh. L)ochom 

 tot ons voornemen te komen, feggenwy, dat de Natuur, die üch 

 veeltiits wanfchickelijck vertoont, door de Konft,kan opgefchikt, 

 opsepronckt , in goede ordre , cierlijck en vermakehjck gemaeckt 

 worcfen : en bier over kruitmenfomtijts bergen en heuvelen wechj 

 laeshten en dalen vcrhooght men, men maeckt water tot landt, en 

 landt tot water dcc. Alle defe dingen worden m de Luji- hoven , 

 aeneemerckt, daer men alles regulier, dat is, beyde de zijden ge- 

 liiclformigh maeckt. Hier leert de Konft, datmen de ^j^(?;^^^^r^ 

 èn,m Lufihovm met hooge Eykcn , Abeelc, ofypen-boomen, 

 rondtom, dient te beplanten, op datfe door die Mantelingh, van 

 de koude Winden , foo ved mogclijck is, '^^J'^^W ^^y^- P^^" 

 men het water (byaldienhctdaeris) rontom de Hofjkaen heen 

 kydt,daer door men van het gebocft te meer bewaert wort, t lelve 

 oock tot Vis-Yyvers ordineert, gebruyckende de uytgegraven 

 Aerde tot verhooging van Boomsaert en Hof. Alle defe wateren, 

 ais de felve konnen vervarft worden , g^ven grote aengenaemhey t 



aen 



