— loi — 



[ na powierzchnię, jeżeli nie zawierają skamieniałości, ani skupień gipsu, wszędzie 

 zaliczyłem do utworów dyluwijalnych, jakkolwiek część ich, być może, do utworu 

 I trzeciorzędowego należy. 



Gipsy i znajdujące się z nim razem skały mają, według badań Zejsznera '), 

 I wielkie podobieństwo do skał trzeciorzędowych, występujących w sąsiednich czę- 

 [ ściach Galicyi: koło Krakowa, Wieliczki i Bochni; niektóre nawet nasze skały uważa 

 ! on za bezpośrednie przedłużenie pokładów galicyjskich. Oprócz tego przyznać na- 

 leży powyższym skałom wielkie jeszcze podobieństwo do gipsów na Szląsku Gór- 

 nym, o czem będzie mowa poniżej, tu zaś tylko nadmienię, iż Roemer 2 ) uważał te 

 gipsy za bezpośrednie przedłużenie osadów tak galicyjskich, jak i znajdujących się 

 w stronie południowej Królestwa Polskiego. 



Już z powyżej opisanych obnażeń około Łabędzia, Pałecznicy, Racławic 

 i Błogocic, widać, że gipsy spoczywają wszędzie na utworach odpowiadających 

 wapieniowi litawskiemu, a więc nie mogą być od niego starsze; wapień zaś litaw- 

 ski, jak wiadomo, jest zaliczany do utworów drugiego czyli górnego piętra śród- 

 ziemnego. W obec tego com powiedział, pozostaje przeto do rozwiązania teraz py- 

 tanie: czy nasze gipsy utworzyły się jednocześnie z wapieniem litawskim, czyli też 

 | są utworem od niego młodszym. Ponieważ w zbadanym przezemnie obszarze, na 

 gipsach nie spoczywają nigdzie osady, któreby zawierały w sobie skamieniałości, 

 to dla dokładnego określenia wieku tej skały, pozostaje mi tylko porównanie jój 

 z utworami podobnemi na Szląsku Górnym i w Galicyi, z któremi gipsy, jak to po- 

 przednio było wykazane, są w bezpośrednim związku i przedstawiają, według zdania 

 Roemera i Zejsznera, osady jednego i tegoż samego morza. Roemer zalicza na pod- 

 stawie swoich badań 3 ), gipsy i towarzyszące im gliny na Szląsku Górnym, do wa- 

 pienia litawskiego. A ponieważ, według badań Reussa 4 ), osady Wieliczki powinny 

 być także uważane za utwór współczesny wapieniowi litawskiemu, to Roemer, opie- 

 1 rając się na tern, jest zdania, że osady na Szląsku Górnym, w Wieliczce i w stronie 

 południowej Królestwa Polskiego są utworami jednoczesnemi i powinny być zaliczone 

 do wapienia litawskiego 3 ). Takowy wiek gipsów w guberniiKieleckiej jest zupełnie 

 możebny, ponieważ nie przeczy osadzeniu się ich nad wapieniem litawskim, przed- 

 stawiającym, jak wiadomo, utwór nadbrzeżny, którego warstwy ku środkoy/i za- 

 głębia są klinowate; potwierdza on również bardzo prawdopodobny związek na- 

 szych gipsów z gipsami i glinami w Galicyi i na Szląsku Górnym, za czem przema- 

 I wia także gieograficzne ich rozmieszczenie. 



Obecnie, większość gieologów austryjackich, idąc za zdaniem Suessa 6 ), za- 



Zejszner: O miocenicznych gipsach i pokładach soli kuchennej w górnej części doliny 

 Wisły przy Krakowie, 18 6 1 r. 



2 ) F. Roemer: Geologie v. Oberschlesien, str. 383 i 384. 



3 ) P. Roemer: Geologie v. Oberschlesien, str. 389, 390. 



4 ) Reuss: Die fossile Fauna der SteinsalzaHagerungen von Wieliczka in Galizien. Sitzungs- 

 beriehte d. Wiener Ak. d. Wiss. I 8 6 7. 



5 ) Roemer: Geol. v. Oberschl. str. 373, 383, 384. 



6 ) Suess: Untersuchungen uber den Charakter der oesterreichischenTertiarablagerungen. Sitzungs- 

 berichte d. W. Ak. d. Wiss. 1866, str. 149. 



i 



