NOWE PRZYCZYNKI 



DO G [ E O O N O Z Y I POLSKI 



przez J. B. Puscha 



Radcę górniczego i członka wielu towarzystw naukowych w Warszawie. 



Z rękopismów pozotałych po autorze 

 przełożył 



Bronisław Rejchman, Kand. Nauk Przyr. 



V. PRÓBA OPISU BAŁTYCKIEGO ZAGŁĘBIA OOLITYCZNEGO. 



Poprzednia, rozprawa ') skłania mnie koniecznie do zadania sobie pytania: co 

 właściwie wiemy o skałach, które prawdopodobnie stanowią, najbliższy podkład 

 części wielkiej sarmackiej równiny, pokrytej potężnemi napływami i pochylający 

 się ku zaklęsłości bałtyckiej? 



Wziąwszy pod uwagę południową granicę wielkiej środkowo-europejskiej 

 równiny od Belgii przez Niemcy Północne i Polskę, widzimy na wznoszących się 

 za nią stokach płaskowzgórz, że rozmaite formacyje pogrążają swe pokłady pod 

 równinę, a przeszedłszy tę, tysiące mil kwadratowych obejmującą, a piaskiem, tor- 

 fowiskami i głazami narzutowemi nawet skał zamorskich pokrytą powierzchnię, 

 na której w niewielu tylko punktach wynurzają się ciągłe skały jako małe grupy 

 wysepek z morza narzutowego, których znaczenie często trudno jest objaśnić, to 

 koniecznie musi w nas powstać chęć wykrycia, jakie skały napotkalibyśmy pod 

 warstwą napływów (Schuttland) w tój lub owej części równiny, jeślibyśmy ją prze- 

 cięli i w jakim stosunku warstwy te mają się do utworów krańców gór z t£J 

 i z tamtej strony położonych. 



Na krańcu północno-niemieekich gór jurajskich widzimy, że w niektórych 

 punktach wznoszą się ogniwa formacyi kredowej i zapadają, pod równinę, ale na 



l ) Porównaj Fam. Fiz. t. III, z roku 1883, str, I 14. 



