- 151 - 



Pokłady kajprowe w zbadanej przestrzeni leżą na północnej i zachodniej 

 stronie pasma Kieleckiego, tworząc pas znaczny, ograniczony 2 południa i wschodu 

 «wychodnianii starszych osadów ("Wapienia muszlowego i Piaskowca pstrego), 

 a z północy i zachodu wychodniami wapieni jurajskich; przyczem krańcowemi pun- 

 ktami odsłonięć piaskowców kajprowych w dwu ostatnich kierunkach, są Odrzy- 

 wół, Drzewica, Żarnów, "Wacławów, Czermno, Pilcica, Łopuszno. 



Skały ogniwa tego odznaczają się niezwykłem ubóstwem szczątków organicz- 

 nych. Oprócz niewyraźnych szczątków roślinnych, znalazłem w niektórych 

 punktach (Majdanki, Rozwody, Mokra) odciski muszli przypominających Unio. 



Wśród warstw ogniwa tego najgodniejszemi uwagi są gliny czerwone, pstre 

 margle oolitowe i kwarcowe konglomeraty. Pstre margle oolitowe i wapienie okru- 

 chowe stanowią postacią swoją tak specyficzną i odmienną skałę od wszelkich in- 

 nych wchodzących do budowy pasma Kieleckiego, że na zasadzie występowania 

 jej pod Odrowążem i litologicznego podobieństwa do skał kajprowych na Szląsku 

 górnym, prof. Poemer ') uważał za właściwe odnieść cały układ warstw piaskow- 

 cowych do Kajpru, co i następnie stwierdzonem zostało przez odnalezienie w sza- 

 rych glinach wsi powyższej szczątków Mastodonsaurus Jaegeri, 

 Meyer 2 ;. 



Oprócz wsi Odrowąża," spotykałem jeszcze obnażenia podobnych oolitów 

 i glin czerwonych w wielu innych punktach, w których dołączała się do nich nadto 

 inna jeszcze charakterystyczna z postaci swej skała, a mianowicie konglomerat, 

 składający się z różnobarwnych okrąglaków kwarcu. Według opisu Puscha 3 ), po- 

 dobna skała znajduje się także i w gófnoszląskiem zagłębiu, w ścisłym pozostając 

 związku z innemi charakterystycznemf skałami średniego piętra Kajpru. 



Wychodnie tych warstw różnobarwnych najczęściej spotkać można w za- 

 choduiej części naszego obrębu, a rzadziej stosunkowo na północnym stoku pasma 

 ' Kieleckiego (około wsi Stanowiska, Przyłogi, Odrowąża). Wychodnie ich w pun- 

 | ktach wymienionych tworzą liniją krzywą, biegnącą równolegle do kierunku wy- 

 chodni Wapienia muszlowego, w pewnej odległości ku północy od tego ostatniego. 

 ! Z tego więc względu wszystkie wskazane wyżej osady należą prawdopodobnie 

 I do jednego stałego poziomu, co tem prawdopodobniejszem się staje, że warstwy te, 

 na podstawie znalezionych w nich na Szląsku górnym szczątków organicznych, 

 I uważać wypada za utwór morski; gdy tymczasem, podkładowe i nadkładowe dla 

 nich piaskowce, z powodu znajdowania w nich przeważnie szczątków roślinnych, 

 j a nadto niewyraźnych odcisków muszli wód słodkich, wypada przyjąć za osady 

 wód lądowych *). 



') Roemer. Geogn. Beob. im Poln. Mittelgebirge. Zeit. d. D. geol. Gesel. 1866, sir. 6 8 6. 

 ) Roemer. Notiz ueber das Yorkorumen von Mastodonsaurus Jaegeri arn Nordabhange der 

 Poln. Mittelgcbirge — Zeit. d. D. geol. Gesell. 186 8, S. 6 4 2. 



•') Pusch. Nowe przyczynki do gieognozyi l J olski. Pamiętnik Fizyjograficzny. T. II, 1 882. 

 str. 1 6 2, 16 5. 



) Znajdowanie w górnych warstwach różnobarwnej masy skał morskiego pochodzenia konglo- 

 meratów kwarcowych, przechodzących w piaskowiec żelazisty, staje się zupełnie właśeiwem, jeśli weźmie- 

 my pod uwagę, że tu powinien się ujawnić stopniowy przeehód osadów morskich w osady wód słodkich. 



