— 360 — 



Prace Czerskiego i J. F. Brandta wykazały, że Rh. Merc k i i znajduje się 

 także w Syberyi Wschodniej, mianowicie zaś w okolicy Irkncka : gdzie znaleziona 

 została dobrze zachowana głowa tego nosorożca '). Do niezmiernie ważnych na- 

 leży fakt, że w roku 1877, natrafiono na cały, wielki okaz R h. M e r c k i i, ze 

 skórą i mięśniami zachowany, w Północno-Wschodniej Syberyi, w okręgu Wercho- 

 jańskim, nad przypływem rzeki Jana. Głowę i dwie nogi tego zwierzęcia przesła- 

 no do Irkucka, do Oddz. Towarz. Geograficznego "Wschodniej Syberyi i p. Czerski 

 podał o niej krótką wzmiankę -) biorąc ją za głowę młodego Rh. tichorhi- 

 n u s. Gdy następnie głowa wspomnianego nosorożca dostała się do Gabinetu 

 Akademii Nauk w Petersburgu, Dr. L. v. Schrenck nadzwyczaj wyczerpująco ją 

 opracował i wykazał, że jest niewątpliwie głową Rhinoceros Merckii 

 J a g e r 3 ). 



Z tego się pokazuje, że gieograficzne rozmieszczenie gatunku R h i n o- 

 ceros Merckii Jager, nie jest tak ciasne, jak się zdawało niektórym 

 uczonym (H. Meyer, A. Gaudry). 



W Królestwie Polskiem gatunek ten znaleziony został w roku 1880—82 

 w Szczęślewicach, w odległości 4 wiorst od Warszawy, w cegielni pp. J. Riedel 

 i W. Michno wskiego, w glinie piaszczystej, dyluwijalnej. Z początku, z powodu 

 braku odpowiedniej literatury, wykopane w Szczęślewicach zęby i kości nosorożca, 

 uważałem za należące do gatunku R h. t i c h o r h i n u s *). Po bliższem jeduak 

 zbadaniu zębów, przy pomocy Odpowiedniej literatury przedmiotu, przekonałem 

 się najdokładniej, że szczątki nosorożca, wykopane w powyżej wspomnianej miej- 

 scowości, są niezaprzeczenie szczątkami Rhinoceros Merckii Jag er. 

 Szczątki te są następujące: 1) Kawałek szczęki górnej lewej, z dwoma zębami 

 5 i 6-tym. 2) Dwa zęby trzonowe górne prawej strony 6 i 7, czyli przedostatni 

 i ostatni. 3) Lewa połowa szczęki dolnej, z dwoma zębami 6 i 7. 4) Kość udowa 

 (Femur) prawa mocno uszkodzona. 5) Kość piszczelowa prawa uszkodzona, 6) Ka- 

 wałek kości ramieniowej. Kawał szczęki górnej i zęby trzonowe górne bardzo do- 

 brze zachowane, pozostałe zaś części mocno uszkodzone, kruche, brunatnego 

 koloru. 



Aby ułatwić określanie szczątków nosorożców dyluwijalnyck, głównie zaś zębów 

 i czaszek czyli giów, szerszemu kółku czytelników, pozbawionych możności korzy- 

 stania z dzieł specyjalnych w obcych językach napisanych, uważam, że nie będzie 



') J, F. Brandt. Versuch einer Monographie d. Tichorhineii Nashornęr. St. Petersbourg 187 7, 

 Memoires de l'Academie Imperiale de Sciences de St. Petersbourg. VII Serie. T. XXIV. nr. 4. 



J. Czerski, Opisanije nosoroga razlicznago od Ehi n. tichorhinus. Zapiski Akad. 

 Nauk. T. XXV, księga I, str. 6 5. St. Petersburg 1874. 



2 ) J Czerski. Izwiestija wostoczno-sibirskago Otdieła Ruskago Geograficzeskago Obszczestwa. 

 T. IX. nr. 5 — t", str. 165, 31 Grudnia 1878. Irkuck 1878. Następnie w teirjże piśmie. T. X, 

 nr. i — 2, pr. 36 — 59, 3 1 Lipca, 1879. Irkuck. 



3 ) l)r. Leop. v. Schrenck. Der erste Fund einer Leiche von Rhinoceros Merckii 

 Jag, St, Petersbourg. Memoires d. l'Acad. d. S. St. Petersbourg, VII Serie T. XXII, nr. 7. 



*) Zwierzęta zaginione (dyluwi.jame), przez A. Śtósarskiego, Mag. N. P, ,, Pamiętnik Fizyjogra- 

 ticzny" tom II, str. .48 4. 18 82 r. 



