78 



DZIAŁ I. METEOROLOGU A I HIDROGRAFIJA. 



20 Kwietnia i po 20 Października, to Warszawa jedynie co do chwili naj większo- 

 ści ma klimat morski; reszta zwrotów cechuje klimat lądowy, a najbardziej uderza 

 zbyt wczesne wystąpienie naj mniej szóści. Wilno zaś we wszystkich czterech epo- 

 kach zachowuje charakter przechodowy z jednego klimatu do drugiego. Zgodnie 

 z tern i naj większość ciepłoty warszawskiej, jak w klimacie morskim, ustępuje 

 przed wileńską,, pomimo znacznej w szerokości gieogr. różnicy, bo prawie 2'/ 2 ° wy- 

 noszącej; do tegoż się stosuje i pole odmian mniejsze w Warszawie niż w Wilnie. 

 Jeśli zgodzimy się, że wprowadzenie VI wyrazu daje ścisłość największą, to i Wil- 

 no latem przechyla się na stronę klimatu morskiego. Lecz z drugiej strony okres 

 czasu ponad średnią ciepłotą tak w Warszawie jak i Wilnie dłuższy, aniżeli poni- 

 żej tego stanu, nadaje tym miastom klimat z cechą lądową, z którą zgodnie zniża 

 się ciepłota w Warszawie bardziej poniżej w mowie będącego stanu, aniżeli go 

 prześciga. 



Zastanawia tu nas niezwyczajnie wczesna chwila min. dla Warszawy, 14 Sty- 

 cznia, właściwa tylko okolicom Syberyi. Porównywając postrzeżenia Bystrzyckie- 

 go z nowszemi, znaleźliśmy, że pierwsze dały ciepłotę Grudnia niższą o 0°,89, gdy 

 tymczasem Styczeń i Luty okazały się cieplej szemi o 0 n ,40 i 0°,45. Łącząc te wy- 

 padki z postrzeżeniami późniejszemi, już tern samem cofnęliśmy min. ciepłoty 

 w stronę Grudnia. Zresztą tak wielkie różnice średnich ciepłot z okresów tak 

 długich jak 21 i 57 lat każą ostatecznie wątpić o dokładności wypadków Bystrzy- 

 chiego. Jakkolwiek więc połączenie dawnych obserwacyj z nowszemi dało średnią 

 różnicę między postrzeżeniem a rachunkiem mniejszą, dla wyłożonych tu wszakże 

 powodów wolimy przywiązywać więcej wagi do szeregu 57-letniego Pam. Fiz. 

 W tym celu do wzoru naszego A) dodajemy jeszcze dwa wyrazy: 



ad A) + 0",020 sin [(n+ '/ 2 )150°-f39° 42'] + 0°,315 sin [(n+ y 2 )180°-|-180<>] 

 które wprowadzając do rachunku, otrzymujemy różnice: 



Styczeń Luty Marzec Kwiecień Maj Czerwiec Lipiec Sierpień Wrzes. Paźdz. Listop. Grudz. 

 + 0°,16 — 0°,15 +0°,16 — 0°,16 — 0°,16 — 0°,15 +0°,16 — 0°,15 +0°,16 — 0°,15 +0°,16 — 0°,15 



Różnice tedy rozkładają się w miesiącach jednostaj niej, chociaż średnia pozo 

 staje taż sama, a prawdopodobna r = 0°,1098 z błędem prawdopod. = 0°,0316. 

 Jeśli rozwiążemy teraz to równanie dla punktów zwrotu, to otrzymamy. 



Warszawa 



podług Pam. Fizyj. 

 57 lat 



Czas 



dla 



Okres czasu w dniach 



Ważność 



E 



E 



■S3 

 O 



© 

 O. 



-co 



1 



§ 



e rH 



a 



Eh 



'a 



•Xli 



r-i 



03 



a 



■co 

 Ol 





u * 

 •en (3 



rH S 



O 'O 



a M 



■ń ń 



co £ 



*T=J O 



0 "d 



£ « 



a a 



O -o 



« .5 

 a g 



c "= 





t3 O 

 O "O 



min. 





X 



a 



przy IV wyrazach < . . 



"A 



I8 A 



21 A 



19 Ao 



91 



94 



90 



90 



180 



180 



184 



181 



-40.39 



1 80.57 



22°.96 



— u«.56 



1 10.40 



„V „ 



18 A 



18 A 



21 A 



,9 Ao 



90 



94 



90 



91 



184 



181 



184 



181 



—4.37 



18.55 



22.92 



— 11.54 



11.38 



» »I u ... 



17 A 



"A 



'A 



• 21 Au 



90 



106 



81 



88 



196 



169 



187 



178 



—4.69 



18.36- 



23.00 



—11.86 



11.19 



