14 



DZIAŁ U. GIEÓLOGIJA. 



Cokolwiek na północ od dopiero co opisanego obnażenia, ukazują się białe 

 piaski, wypełniające prawdopodobnie przestrzeń pomiędzy wapieniami poziomu 

 z Opp. aspidoides i wapiennemi piaskowcami z Macrocephalites macro- 

 cephalum, do których zbliżają, się swym składem litologicznym oraz łącza, sze- 

 regiem skał przejściowych, które mi się udało zauważyć w obnażeniach około osa- 

 dy Kłobucka i wsi Pierzchną. 



Z faktów powyżej przytoczonych zdaje mi się być zupełnie dowiedzionem, 

 że proponowane przez prof. Roemera połączenie wjednę całość wszystkich warstw, 

 leżących pomiędzy poziomem z Harp. Murchisonae i poziomem Macroce- 

 phalites m a c r o c e p h a 1 u m, nie sprawdza się dla pasma przezemnie zwiedzo- 

 nego ani pod względem paleontologicznym, ani litologicznym; przeciwnie zaś 

 w pokładach tych dają się odróżnić wyraźnie 3 poziomy, ustanowione dla odpo- 

 wiednich warstw jurajskich środkowej Europy, a mianowicie-. 



1) poziom P. Parkinsoni, złożony z szarych glin ze sferosyderytami; 



2) poziom O p. fus ca złożony ze skał gliniasto piaskowcowych, zawiera- 

 jących znaczny procent wapna i żelaza, z których ostatnie częstokroć tworzy wy- 

 dzieliny; 



3) poziom Op. aspidoides, złożony z wapieni oolitowych i piaszczy- 

 stych, bogatych w żelazo. 



Ustanowienie tych poziomów jako poddziałów samodzielnych pośród środko- 

 wo jurajskich utworów tej okolicy wydaje mi się tern bardziej uzasadnionem i tern. 

 ważniej szem, że, będąc opartem wyłącznie na cechach paleontologicznych, przy- 

 padkowo czyni zadość i petrograficznej zasadzie dzielenia pokładów gieologicz- 

 nych, które przy wyszukaniu i rozgraniczeniu pojedynczych poziomów na miej- 

 scu częstokroć pierwszorzędną odegrywa rolę. 



Z faktów powyższych wypływa, że żaden z dwu proponowanych przez prof. 

 Roemera poziomów w warstwach z Park. Parkinsoni nie może być w zupeł- 

 ności zrównanym z którymkolwiek z trzech poziomów przezemnie wyróżnionych. 



Następnym z kolei środkowo-juraj skina ') utworem są wapienne piaskowce 

 szarawo-żółtej barwy, przechodzące niekiedy w piaszczyste wapienie tejże barwy 

 charakteL-ystycznej. Naj potężniej pokłady te są rozwinięte w okolicy m. Wielu- 

 nia, gdzie grubość ich prof. Roemer, który poziom ten bardzo dokładnie opisał, 

 podaje w przybliżeniu na 30 stóp,. W innych punktach położonych ku południo- 

 wschodowi od Wielunia, pomiędzy tym ostatnim a Częstochową, miąszość warstw 

 piaskowcowych a nawet wszystkich warstw tego poziomu, wliczając w to 

 i współrzędne miękkie piaskowce i piaski, o których wspomniałem wyżej, znacznie 

 się zmniejsza, tak, że około Częstochowy warstwa szarego piaskowca nie przecho- 

 dzi grubości 2 metrów. 



Z wyjątkiem jednego punktu koło wsi Pierzchuo, wszystkie wychodnie opi- 

 sanych powyżej pokładów są oznaczone na mapie górnego Szląska. Są to wy- 



1 ) W niniejszem sprawozdaniu, jedynie dla ułatwienia opisu, piętro kellowejskie zaliczo- 

 nem zostało do środkowej jury, którą oznaczać też będziemy nazwą „dogger," również w obszer- 

 ni i'jszem znaczeniu. 



