SPRAWOZDANIE Z WYCIECZKI A. EJSMONDA. 



9] 



Nad wieczorem tego samego dnia wyruszyłem dalej do Drzewicy. Droga 

 z Mroczkowa do Drzewicy więcej przedstawia rozmaitości, z powodu wzgórkowa- 

 tego położenia, ale grunt jak w calem Opoczyńskiem, piaszczysty. Drzewica, mia- 

 sto przeważnie żydowskie, głównie zamieszkane przez furmanów i handlarzy, leży 

 nad rzeką Drzewiczką na lewym brzegu, a niedaleko od miasta, zakłady fabryczne 

 towarzystwa „Lilpop,' Lowensztain i Rau" i tu rzeka tworzy bardzo obszerny 

 i głęboki staw, zarośnięty rozmaitemi gatunkami Potamogeton, Nymphaea al- 

 ba L. i Nuphar luteum Smith., Myriophylhim spicatum L., Polygo- 

 num amphibium L. i t. p. Brzegi stawu i rzeki wysokie, a w niektórych miej- 

 scach skaliste piaskowcowe, a mianowicie, na prawym brzegu przy stawie i dalej 

 ku miastu, pomiędzy zakładami fabrycznemi a miastem; w tern miejscu są łomy 

 kamienia. Lewy brzeg rzeki na znacznej przestrzeni wysoki, mniej spadzisty 

 i przeważnie piaszczysty. Po prawej stronie rzeki, przy mieście i za miastem, ni- 

 zina zajęta przez czyste piaski, a w części przez łąki i pastwiska wilgotne. W Drze- 

 wicy zatrzymałem się na czas dłuższy, jak i w Bialaczewie, mianoAvicie do 21 Lip- 

 ca, zrobiwszy kilka wycieczek w okolice; pierwszą za miasto, w stronę Odrzy- 

 woła, z lewej strony Drzewiczki, obserwując roślinność po drodze i w samem mie- 

 ście. Tu, jak i w innych miastach i wsiach Opoczyńskiego, znalazłem wiele Ver- 

 bena officinalis L., Echium vulgare L., Anchusa officinalis L., Mal- 

 va sylrestris L., Malva rotundifolia, oprócz tego Saponaria officina- 

 lis, roślinę, której w Opoczyńskiem nigdzie więcej nie widziałem. Za miastem, 

 w stronie północno-wschodniej, zaczynają się wzgórza piaszczyste, które się ciągną 

 daleko wzdłuż rzeki, na pewnej odległości od koryta, pozostawiając miejsce dla 

 łąk i pastwisk bagnistych, zarośniętych krzakami wierzbowemi. Spomiędzy 

 wzgórz piaszczystych, jedno znajdujące się na odległości 3-ch wiorst, zwracana 

 siebie uwagę swoją roślinnością; jest na niem zagajnik z roślinami zielnemi tak buj- 

 nemi i rzadki cmi co do gatunków, jak nigdzie w Opoczyńskiem nie zdarzyło mi się 

 widzieć. Rośnie tu mnóstwo Digitalis ambigua Murray., Potentilla alba L., 

 Convallaria majalis L. (z owocami), Melampyrum nemorosum L., duże 

 krzaki Cytisus nigricans L., Pteris aąuilina L., Brachypodium pinna- 

 tuin P. B., Melissa Clinopodium Benth., Melittis Melissophyllum L., 

 Plantago arenaria L. (do 2' wysokości dochodzi), Geranium sanguineum 

 L., Origanum yulgare L., Aąuilegia vulgaris L., oprócz tego i rzadsze 

 rośliny: Cimicifuga foetida L., Vincetoxicum officinale L. Wiele bal- 

 daszkowatych roślin, jak Peucedanum Oreoselinum Monch., Peucedanum 

 Cerraria Lapeyr, Laserpitium prute ni cum i inne. Z drzew, oprócz 

 sosen, jest tu wiele grabów (na dole przy łące). W dolinie rzeki na łąkach, 

 znalazłem wiele Lytrum Salicaria L., Spiraea Ulmaria L., Geranium 

 palustre L., Cynosurus cristatus L., Cirsium palustre L. i Cirsium 

 oleraceum L., Epipactis palustris Crantz., Epilobium hirsutum L., 

 Ranunculus Lingua L. i Ranunculus Flammula. 



Drugą wycieczkę na cały dzień zrobiłem do Rozwad, podczas której zwie- 

 dziłem z pi^zewodnikiem cały las i kopalnie rudy żelaznej, glinki ogniotrwałej 

 i łomy piaskowca. Roślinność leśna w Rozwadach jest taka sama jak w Mrocz- 

 kowie i podobna do Chlewiskiej; glinka tutejsza taka sama, jaką widziałem pod 



