URM TWARZOWA Z SOKOŁOWA. 



i 



opisał 



Jan Zawidza. 



(Tab. 1). 



Prześliczny okaz ceramiki przedhistorycznej polskiej ofiarowała mi łaska- 

 wie JW. Joanna Mniewska z Lubrańca; jest to urna twarzowa w najlepszym sta- 

 nie zachowana, nieco u dołu popękana, ale zgrabnie sklejona. Dotychczas po- 

 wzięte szczegóły wykopania są następujące: 



W jednej z osad należących do dóbr Lubraniec, Sokołowem zwanój, o kilka 

 wiorst od Brześcia Kujawskiego, w prostej linii o 14 wiorst od Włocławka, po le- 

 wym brzegu Wisły, pogłębiając orkę, natrafiono w 1879 r. na grób przedhisto- 

 ryczny otoczony płytami kamiennemi, skrzynkowym zwany. Stały w nim trzy 

 urny z pokrywami, a z nich jedna twarzowa, ta właśnie, którą dziś posiadam 

 w moim zbiorze. W dzisiejszych granicach Królestwa Polskiego ' pierwszy to 

 okaz tego rodzaju; w Poznańskiem zaś i w okolicach Gdańska dosyć często na- 

 trafiano na urny twarzowe. W niemieckiej literaturze pisali o nich: Luiden- 

 schmidt, Berendt, Virchow i Albin Kohn, z naszych archeologów Ossowski i Sa- 

 dowski; ten ostatni w klasycznem swem dziele „0 drogach handlowych greckich 

 i rzymskich,^ opisuje brody i wzgórza między bagnami i rzekami, kędy Etruski 

 i Italcy przechodzili handlując bursztynem; i tym to ludom i ich wpływowi cywi- 

 lizacyjnemu bardzo słusznie przypisuje wprowadzenie do naszego kraju kształtu 

 urn twarzowych, cist bronzowych i ozdób znajdujących się w grobach z epoki 

 brouzowej . 



Czy to były groby Etrusków i Italców poległych w podróży, tego z pewno- 

 ścią powiedzieć nie możemy, albowiem podczas tej epoki w grobach nie znajduje- 

 my śladów czaszek, a tylko w urnach mieściły się spalone ich kości. Kształt, wy- 

 rób gliny, ornamentacyje są doskonałe, chociaż od ręki lepione bez toczydła; blasz- 

 ki miki błyszczą w tej żółtej glinie; twarz i nos długi na naszej urnie, podobniej- 



