O IMIONACH WŁASNYCH J. KARŁOWICZA. 



27 



Od osnowy Waś— Waś — Waśk — 



r. Wasiak (Kolberg, Lud. Kujaw. II, 317). Wosiński. Wośniowski. 



Od niespolszczonej osnowy mamy dawnopolskie r. Laurenconich Bdp. 



Rusini zmienili początkowe 1 na ł, dla tego tóż w imionacłi rusińskich wy- 

 stępuje osnowa Ławryn— lub Ławr — białorus. Łauryn, Łauriik, Eaułuk; ukraiń- 

 skie: Łauryn, Łauryk, Lauro. Od tych imion pochodzą, liczne nazwy miejscowości 

 we wschodnim obszarze dawnej Polski: Ławrów, Ławry, Ławryki, Ławrynki, 

 Ławrynowicze i t. d., oraz nazwy rodowe zapisane u Małachowskiego: Ławryno- 

 wicz i Ławronowicz. 



Ogółem pochodnych 24. 



Z imion giermańskich wybieram rzadsze, aby okazać jak się one kryją, 

 w nazwach naszych, upodobnione do wyrazów rodzinnych. 



Dytmar. Staropolską postać podaje Stadn. (str. 106) Detmar, niemówiąc 

 skąd ją bierze. Imię to dało nazwy następnym osadom: Dzietmarowice (ponie- 

 miecku Dittmannsdorf), przekształcone przez słoworód ludowy na Diecimoro wi- 

 ce (na Szląsku, powiat bogumiński). Dziećmiarki (powiat gnieźnieński). Dziećmie- 

 rowo (śremski). Dziećmorów (po niemiecku Dittmerau, powiat głupczycki). Naj- 

 czystszą postać nosi Dytmarów (Dittersdorf, powiat prądnicki na Szląsku). 



Imię Emmeramus (biskup fryzyngieński -j" 652 r.j, znane w Niemczech 

 w postaci Emmeran, w Czechach w formie Jimram (w XIV w. T. 40, toż Brl.) 

 upamiętniło się u nas w Imbramowicach lub Imramowicach, które Paprocki (str. 

 500) pisze Imbranowice (w olkuskiem), a także av imionach staropolskich: Him- 

 ram, Imram, Ymbram, Ymram (Stadn. 37—38), a może i w nazwisku Imbra (Ma- 

 łachowski). 



W imieniu Gierard, ze staroniemieckiego Garehard, oddawna zmienia się 

 u nas drugie r na 1, ł, podobnie jak w włoskiem Giraldo, na zasadzie różniczko- 

 wania dwu r; to samo widzimy w wyrazach Lewalt obok Lewart (herb), Har- 

 bułt obok Herburt, w ludowem srybło obok srebro, ryczałtem obok ryczartem 

 marmuł obok marmur (wieś Malmurzyn w Kieleckiem), mularz obok murarz, bal- 

 wierz zamiast barbierz, ludowe ruta zamiast rura, alkierz zamiast arkierz i w. in 

 Paprocki (339) pisze o klejnocie „Gierałt" odróżniając od niego imię Gerard 

 (248, 397, 551). Nazwy miejsc od tego imienia: Gierałty. Gierałtowice. Gerałti- 

 ci Bdp. (1284), może i Gieraszowice, oraz Gieraszowska wola. Nazwiska rodowe: 

 Gierat (Kolberg Krak. IV, 336). Gieralt. Gieraltowski (u Małachowskiego). Ogó- 

 łem pochodnych od trzech ostatnich imion 5 + 1+8=14. 



IV. 



Posiadając obecnie już zasób, składający się z kilkuset nazwisk ludzkich 

 i miejscowych, mając też pojęcie o przekształcaniu imion pierwotnych na przeró- 

 żne zdrobnienia i skrócenia, możemy zajrzeć w sam mechanizm tworzenia się 

 imion, czyli przypatrzyć się bliżej, jak się zmieniają i co znaczą zakończenia na- 

 zwisk, oraz z jakiemi osnowami i w jakim celu się łączą. 



Ścisłej granicy pomiędzy nazwami miejsc i ludzi przeprowadzić tu nie mo- 



