O IMIONACH WŁASNYCH J. KARŁOWICZA. 



35 



by wa się przedewszystkiem z tyłu, to jest odrzuca się pewna ilość zgłosek od 

 końca, w celu spieszczenia lub że tak powiem uproszczenia imienia, często przy- 

 długiego. Widzieliśmy że z Bolesława powstaje Bolek lub Bolko, Bolech, Bolę, 

 Boi lub Ból, Boleń, Bolan, Bolesta, Bolim; z Chwalisława: Chwałek lub Chwalko, 

 Chwalech, Chwalich, Chwalik, Chwalisz, Chwał, Chwal, Chwalę. Podobnież 

 z Bogusława robi się Bogusz, Boguszek, Bogusza; z Bronisława — Bronisz; z Skar- 

 bimira — Skarbisz; z Żyrosława — Żyroch, Żyrosz; ze Stanisława — Staś, Stach, 

 z Przybysława— Przybek i t. d. (Bdp. 92—93). 



Skracanie odbywa się także z przodu. Widzieliśmy przykłady na imionach 

 niesłowiańskich, Ambroży, Łukasz; nadmieniliśmy także, iż prawdopodobnie to 

 samo i w słowiańskich zachodziło, np. z Bolesława — Lesław. Ale rzecz ta potrze- 

 buje dowodów, gdyż sama przez się nie jest jasną,, a okazy skracania z przodu 

 w największej części są wielowykładnemi. Poświęcam więc jej rozdział obecny, 

 usiłując wykazać jeżeli nie pewność, to przynajmniej wielkie podobieństwo do pra- 

 wdy, że i słowiańskie imiona skracały się z przodu. Ponieważ o tern ile wiem, 

 zgoła nie pisano, pozwalam więc sobie przytoczyć przykłady z innych języków, 

 aby przekonać czytelnika, że skracanie z przodu leży, że tak powiem, w świado- 

 mości i zwyczaju aryjskim. 



W języku sanskryckim znajdujemy liczne przykłady skracania z tyłu 

 i z przodu. Oto kilka z tych ostatnich, które nas tu więcej obchodzą: z imienia 

 Dewatithi (boży gość, niby Bożygost) robi się Atithi; z Pramanthu (niby Przemęt) 

 robi się Manthu; z Qrutaęrawas (niby Sławo wój) — Crawas; z jednego z licznych 

 imion, mających w drugiej części — gupta (strzeżony) rąbią, się Gupta, Gupta, 

 Guptaka, Guptika; z takiegoż, złożonego z — datta (dany, porówn. nasze — dan, 

 — dar w imionach złożonych) robią się Datta, Dattaka, Dattika, Dattija, Dattila; 

 toż z — rata (dany) — Rata; z warczas (blask) — Warczas, Warczaswin, Warczą, 

 Warczin i t. d. (Fi. str. CXXXIX— CXCL szczególnie CXLI). 



Greczyzna dostarcza obfitych okazów skracania imion z przodu. Z Damo- 

 geron np. pozostaje Geron; z imion zakończonych — ainetos — Ainetos; z Epiałtes 

 { — Altes; z Eudókimos — Dókimos; z Polyktetos lub Epiktetos — Ktetos; z Aga- 

 memnon — Memnon; z Andrópompos lub Theópompos — Pómpos, Pómpis, Pom- 

 piskos, Pompylos i w. in. (tamże str. LVI— LVIII). 



Co do imion niemieckich, to każdy czytelnik przypomni sobie słyszane od 

 niemców wśród nas zamieszkałych takie skracania, jak np. Lina, Mina, Lena, za- 

 miast Karolina, Wilhelmina, Magdalena. Tegoż rodzaju są liczne nazwy rodo- 

 we niemieckie, będące skróceniem od przodu imion chrzestnych niegiermańskich, 

 jak np. Doilfuss, Dolff, Dolfes, Dolfi z Adolf; Drees, Dreese, Dreis, Dreassen, 

 (z dodatkiem sen=syn, Andrzej o wicz), Draseke, Dreske, Drewes, Drews, Dreefs, 

 Drewing, Drewke z Andrzej; Bastian, Wastian, Wastl, Wastler z Sebastyjan; 

 Lippus, Lipps, Lips, z Filip; Stoppel, Stoffers, Stoffels, Stoffler, a także w piosen- 

 ce „Offerus," tak jak w naszej bajce o „Oferuszu," z Krzysztof, Christophorus; 

 Manuel, Mendel, Mendelssohn z Emanuel; Rasmus, Rasmussen, Asmus, Assmy, 

 z Erazm i mnóstwo innych. Giermańskie imiona skracały się podobnież, ale dzi- 

 siaj odróżnienie skróceń z przodu od skróceń z tyłu wielce jest utrudnionem z te- 

 go mianowicie powodu, że złożone imiona giermańskie (a takiemi są prawie 



