NAŁKOWSKI. JEZIORO LEPELSKIE. 



71 



jest prawie zupełnie pozbawiony drzewnej roślinności, z wyjątkiem paru grusz 

 krzaczastych, paru brzóz około cerkwi, oraz krzaków łozowych i olchowych na 

 wybrzeżu. 



Na północ starego Lepla, wzdłuż zachodnich brzegów jeziora, rosciągają 

 się obszerne łąki zarosłe krzakami łoziny i brzeziny; przez te łąki płynie ku jezio- 

 ru mały, zarośnięty trawą strumyk. Dalej na północ odgranicza te łąki od pól 

 zbożowych drugi nieco większy szumiący strumyk (z mostem), obrosły krzakami 

 olchowemi. Z lewej strony wpada do tego strumyka drugi, podobny doń, lecz nie- 

 co mniejszy i przez ten już niema mostu. 



Dosięgamy północnej zatoki jeziora (Werchowska Łuka) o brzegach pła- 

 skich, poczęści łąkowych, poczęści zbożowych. Z zachodu wpadają do tej zatoki 

 dwa małe strumyki; po obu stronach południowego z nich, wznoszą się wzgórza, 

 jakby wielkie, nieco podłużnie usypane kurhany, na których znajdują się cmenta- 

 rze wsi Jurkowa ściana z pomnikami z kamieni eratycznych. Na północ zato- 

 ki, widać zdała większą górę tego samego typu, którą lud zowie par excelłence 

 „Gorycą." Zbliżamy się do niej, idąc około wsi Franopol i tu napotykamy znów 

 strumień (na mapie nie umieszczony), lecz już dopływ Zienicy, nie jeziora; stru- 

 mień ten płynie z głośnym szumem, w wąwozie głębszym od wszystkich, jakie do- 

 tąd napotkałem i zarośniętym olchowemi krzakami. Sam strumień nie jest szero- 

 ki: spuści wszy się do wąwozu, zdołaliśmy przeskoczyć strumień i dostaliśmy się 

 do stóp Gorycy. Jestto odosobniona, lecz o łagodnych spadkach elipsoidalna gó- 

 ra, której oś podłużna ciągnie się mniej więcej równolegle do Zienicy. Góra ta 

 jest porosła gęstym wrzosem i rzadkiemi krzakami choiny. Ponieważ przebywając 

 strumyki i błotniste łąki, przemoczyłem zupełnie nogi (bez deszczu też się nie 

 obyło) i byłem już znużony czterogodzinną drogą, wdrapałem się przeto na suchą 

 i wietrzną Gorycę, aby na niej Odpocząć, przyjrzeć się rozleglej szemu widokowi 

 i przesuszyć nieco obuwie; była to więc moja „razuwajka." Wyraz ten, który 

 często można tu usłyszeć, a nawet wyczytać na mapie generalnego sztabu i który 

 pochodzi bezwątpienia od rozzuwania t. j. zdejmowania obuwia, oznacza przydro- 

 żną żydowską siedzibę i odpowiada naszej „poczekaj ce." 



Cała okolica na zachód od drogi przebytej przezemnie, przedstawiała się 

 monotonną i bagnistą; zbytek swej wody okolica ta odlewa do jeziora zapomocą 

 jego drobnych, ale dość licznych zachodnich dopływów. Na bagnach tych, poczę- 

 ści „koczkowatych," rosną krzaki olchy i łozy, której kory używają tutejsi miesz- 

 kańcy na łapcie. Teleolog miałby tu zaraz sposobność do twierdzenia, iż Bóg dla- 

 tego daje łozę na błotnistym gruncie, aby ludzie mogli sobie sporządzać łapcie 

 i tym sposobem zaoszczędzać obuwia; wszakże w średnich wiekach uczeni twier- 

 dzili, iż Opatrzność boska, wyraża się między innemi tern, że nie spuszcza ona de- 

 szczu na pustynie, ponieważ te, jako niezamieszkałe, deszczu nie potrzebują, lecz 

 tylko na miejsca, które są siedliskiem człowieka. Jeszcze humorystyezniejsze jest 



l ) Według p. Kuśjińskiego nazwy wsi Jurkowa ściana i Matiuszyna ściana, [pochodzą od 

 dwu wodzów, polskiego Jurka Zieuowicza i rosyjskiego Mitiu^zy na (jeśli się nie mylg — z dru- 

 giej połowy XVI w.), którzy tu stali obozami naprzeciw siebie. 



• 



