36 



DZIAŁ II. GIEOLOGIJA. 



c e r a s o r d u e n n e n s e ani na południe od Eacławic, w okręgu krakowskim, 

 ani na północy, w Królestwie Polskiem, w samycli tylko Kacławicach obejmował 

 tę warstwę, znacznie wyższą, aniżeli najwyższa warstwa oolitu w innych miej- 

 scowościach. 



Co się tyczy konglomeratu leżącego pod oolitem, to z uwagi, że granica 

 między temi dwiema warstwami nie jest ostrą, lecz stopniową, gdyż oolit w dal- 

 szej swej części zawiera ziarna kwarcu, a konglomerat w górnej części zawiera 

 ziarna oolitu, można przypuścić, że konglomerat odpowiada dolnej części zony 

 Macrocephalites macrocephalus, której górna Część mieści się 

 w oolicie. Jestto tembardziej prawdopodobnem, że konglomerat zajmuje w Ra- 

 cławicach takie samo położenie pod oolitem, jak piaskowiec z Macrocepha- 

 lites macrocephalus w okręgu krakowskim. 



Michalski i*), który zauważył w konglomeracie w Racławicach niejasne od- 

 ciski muszli L a m e 1 1 i b r a n c h i a t a, przypuszcza, iż warstwa ta może nale- 

 żeć do górnej części batu z Oppelia aspidoides. To przypuszczenie je- 

 dnak pozbawionem jest wszelkich dowodów^ paleontologicznych. Eównież mało 

 dowiedzionem jest drugie przypuszczenie Michalskiego, że piasek leżący w Ea- 

 clawicach pod konglomeratem, odpowiada ciemnej glinie z P ar kius o n i a P ar- 

 ii i n s o n i, występującej w okolicach Częstochowy. 



Posuwając się od opisanego odsłonięcia w górę wąwozu, którego dno i boki 

 przedstawiają nieprzerwane przecięcie warstw jurajskich, przechodzimy całą gru- 

 bość tych warstw, aż do najwyższego ich poziomu, do wapienia skalistego. Jest- 

 to najkompletniejsze ze znanych mi odsłonięć jurajskich w Królestwie Polskiem 

 i okręgu krakowskim, które zasługuje na szczegółowe zbadanie krok za krokiem, 

 jakiego ja z braku czasu dokonać dotąd nie mogłem. W dolncy części wąwozu 

 występuje biały płytowy wapień marglowy z wielkiemi amonitami, którego war- 

 stwy, wogóle poziome, mają miejscami słaby upad ku Pn. Z. lub Pd. pod katem 

 około 10^. Są to widocznie miejscowe falowania warstw poziomych. Ku górze 

 wąwozu wygląd wapienia zmienia się; staje on się bardziej twardym, szarym, po- 

 dobnym do wapienia skalistego, w który też ostatecznie przechodzi, ale tak nie- 

 znacznie, że trudno określić granicę, gdzie to przejście ma miejsce. Skały wapie- 

 nia skalistego występują także na wyżynie, niedaleko od górnego końca wąwozu. 



W kilku miejscach tego wąwozu trafiają się wśród żółtej gliny, stanowiącej 

 jego brzegi, lub wprost na dnie wąwozu, ogromne (do 2 m średnicy), zaokrąglo- 

 ne głazy żółtego, drobnoziarnistego, bardzo twardego piaskowca, który również 

 dobrze możnaby nazwać kwarcytem, gdyż nie widać w nim cementu, spajającego 

 ziarnka l^warcowe. Głazy te nie zostają w związku z żadną skałą występującą 

 w pobliżu i robią wrażenie zupełnie obcych dla tej miejscowości, narzutowych 

 głazów. Podobne głazy spotykałem nietylko w Eacławicach, ale i w kilku in- 

 nych miejscach: w Parczach na północ od Olkusza i w Kompiołkach, na północo- 

 zachód od Wolbroma. 



Miclialiiki. Pam. Fiz. T. VIII, str. 32. 



