40 



DZIAŁ II. GIEOLOGIJA. 



znaczne skały wapienia skalistego, a według Tietzego i') znajduje się tam także 

 piaskowiec jury brunatnój. 



W dolinie Wierzchowskiej są znaczne skały wapienia skalistego, powyżej i po- 

 niżej wsi Wierzchowice. W skałach wschodniego brzegu tej doliny, powyżej wsi, 

 jest kilka znacznych jaskiń, zbadanych i opisanych przez Ossowskiego ^^). Poni- 

 żej wsi dolina przedstawia głęboki wąwóz, otoczony wysokiemi skałami, które we 

 wschodnim brzegu ciągną się na kilka wiorst i kończą się naprzeciwko galicyjskiej 

 wsi Ujazdu, gdzie oba brzegi doliny znacznie się zniżają. W zachodnim brzegu 

 na północ od Ujazdu występuje tylko loss, a wapień skalisty ukazuje się dopiero 

 znacznie dalej na północ. 



Oprócz masowego wapienia skalistego, występuje w kilku miejscach wschod- 

 niego brzegu biały lub żółtawy, zbity lub ziemisty wapień uwarstwowany, obfitu- 

 jący w krzemienie okrągłej lub podłużnej formy i bardzo znacznych rozmiarów, bo 

 dochodzące do 0,60 m długości i 0,40 m. szerokości. Kształt i budowa tych krze- 

 mieni dowodzą, że utworzyły się one przez osiadanie, jakby rozlewanie się na ich 

 powierzchni, coraz to nowych warstw współśrodkowych masy krzemiennej. Są 

 one ugrupowane leżąco w płaszczyznach, równoległych do płaszczyzn uwarstwo- 

 wania wapieni, niedotykając się jednak końcami. Warstwy wapienia, o którym 

 mowa, leżą zwykle poziomo, w jednem tylko miejscu zauważyłem słaby ich upad 

 na południe pod kątem 10^. 



Nieco powyżej Ujazdu, koło ostatniego młyna z tej strony granicy, wschodni 

 brzeg doliny Wierzchowskiej przecięty jest głębokim wąwozem, w którym widać 

 pokrycie wapienia skalistego innym wapieniem, bardzo wyraźnie uw^arstwowanym 

 i stanowiącym najwyższe piętro formacyi jurajskiej w tej okolicy. Powierzchnia 

 wapienia skalistego jest tutaj pochyloną na Pd Z pod kątem 20^; na niej leży bes- 

 pośrednio z takim samym upadem jasna zielonawo-szara warstwowana glina, któ- 

 rej grubość wynosi około 2 m\ nad gliną leży zgodnie z nią żółtawo-biały, zbity 

 jednolity wapień, podobny do kamienia litograficznego, niegrubo i bardzo prawi- 

 dłowo uwarstwowany, niezawierający ani krzemieni, ani skamieniałości. Cała 

 widoczna w przecięciu grubość tego wapienia wynosi 6 m. Leży tu na nim bes- 

 pośrednio loss, ale niema wątpliwości, że go pokrywa margiel kredowy, który wy- 

 stępuje w innej gałęzi tego wąwozu, nad wapieniem skalistym. Górna warstwa 

 wapienia skalistego zawiera w tem miejscu duże okrągłe ziarna kwarcu, które jej 

 nadają wygląd konglomeratu. Nieco poniżej opisanego wąwozu, naprzeciwko 

 Ujazdu, można widzieć we wschodnim brzegu doliny bespośrednie, pokrycie wa- 

 pienia skalistego przez margiel kredowy. Pierwszy okazuje tu niewyraźne gru- 

 be uwarstwowanie, z upadem na Pd pod kątem 30^; drugi jest cienko warstwowany 

 z upadem na Z pod kątem 10^ Margiel kredowy jest w tem miejscu biały, twardy 

 (krzemionkowy) tafelkowato się łupiący i nie zawiera skamieniałości. Dowodem 

 przynależności wapienia warstwowanego do jury, nie zaś do kredy, jest zgodne jego 

 uławicenie z wapieniem skalistym, a niezgodne z marglem kredowym, oraz petro- 



Tietze. Die geogn. Yerhalt. der Geg. v. Krakau, str. 159. 

 Ossowski. Jaskinia Wierzchowska górna. Pam Fiz. T. VI. 



