318 l)7AAh 111 /><)() LOGl.lA. 



Odwłok znacznie smuklejszy, to dłuższy, to znów krótszy, zawierali samic 4, 

 a u samców 5 obrączek, których długość ku końcowi ciała zmniejsza się mniej lub 

 bardziej wyraźnie. Eóżnica av liczbie pierścieni u obu płci powstała stąd, że u sa- 

 mic dwa pierwsze segmenty odwłolvU, zrastają się ze sobą, a ślady tego procesu 

 zostają nawet u osobników dojrzałych pod postacią wyraźnej kresy poprzecznej. 

 Tylne brzegi pierścieni brzusznych są nieraz mniej lub więcej zazębione, a tylna 

 krawędź ostatniego z nich dźwiga zawsze szereg ząbków lub włosków. Pierwszy 

 pierścień brzuszny zaopatrzony jest z boków w otwory płciowe, odpowiedniemi 

 blaszkami przysłonięte^ ostatni zaś pośrodku tylnego brzegu swego na stronie 

 grzbietowej posiada otwór odchodowy (anus), również blaszką parzystą pi zyslo- 

 nięty, a z boków przymocowane są doń Avidełki (furca, segmenty ogonowe) 

 zmiennej długości i szerolvOŚci. Dźwigają one na wierzch ołlvU swoim 4 igiełki 

 końcowe (ogonowe, furkalne), z których I (najb. zewnętrzna) i lY (najb. we- 

 wnętrzna) zwykle są znacznie krótsze od II i III (środkowe), a z tych ostatnich 

 znów III (środkowa wewnętrzna) najdłuższa. Prócz tego do powierzclmi grzbie- 

 towej widełek, niedaleko też wierzchołka przymocowaną jest V, sla])o zAvykle 

 rozwinięta igiełka, a na brzegu zewnętrznym niżej lub wyżej, spostrzegamy jesz- 

 cze jednę zwykle też krótką w poprzek sterczącą szczecinę (poprzeczna). Do 

 charakterystycznych (w systematyce) jednak, należą tylko pierwsze cztery i ostat- 

 nia, a ważną ich cechę dotychczas przez systematykę nieco zaniedbywaną , sta- 

 nowi sposób ich owłosienia (upierzenia). 



II. Skóra. 



Skóra Cyklopów składa się z dwu warstw głównych: naskórka zewnętrzne- 

 go twardego chitynowego (cuticula) j wewnętrznej t. zw. m a t r i x. 



Naskórek, będąc jakby pancerzem ochraniającym zwierzę od szkodliwych 

 czynników zewnętrznycli, pokrywa ciało warstwą niejednakowej grubości, a mia- 

 nowicie na stronie brzusznej jest znacznie grubszy, niż na grzbiecie i tworzy tu 

 nadto t. z. kręgi brzuszne (Bauchwii*bel) •"*), albo blaszki łączne pomiędzy obu pa- 

 rami każdej kończyny pławnej. Nadto rozliczne po ciele, mniej lub a\ ięc<Vl pra- 

 widłowo porozrzucane, jego zgrubienia, tworzą ząbki, włoski drobne, guzy i t. p. 

 Naskórek pokrywa też różne części dodatkowe ciała, jakoto igiełki (na rożkach 

 i nóżkach), kolce (na nóżkach), szpony (na nogoszczękach) i t. p. 



Naskórek poprzerzynany bywa kanalikami poprzecznemi mikroskopowemi, 

 które poraź pierwszy zaobserwował Leydig ^) u C. ąuadricornis (auct), a na- 

 stępnie dokładnie zbadał Claus ^) u C. bre yicaudat us Cis. i C. Leuckar- 

 tii Cis. 



■') Zeuker, Ueber die Cyclopideu des sliscśBii Wassers Arcłi. f. Natiirg. 1854 p. 90. Patrz 

 Rozdział o ,, kończynach". 



Leydig. Bemerkimgeii liber den Bau der Cyclopiden Arcli. f. Natur. 1859, p. 195, 

 ■'} Claus Die freilebenden Copepodeu 1863 p. 33, 



