378 



DZIAŁ 111 ZOOLOGIJA. 



ki równają się podwójnie wziętemu ostatniemu pierścieniowi brzuszka i gęsto są 

 pokryte włoskami na brzega wewuętrzny:u; l ożki przednie nie dochodzą do tyl- 

 nego brzegu przedniego pierścienia piersiowego. Pierwszy segment brzuszny 

 z boków zaopatrzony w dwie owłosione igiełki (?czy nie stanowią one czasem wy- 

 rostków blaszki, pokrywającej otwory płciowe). 



C. longicaudatus tak się daje scharakteryzować: nóżka szczątkowa 

 jednoczłonkowa, ale z 3 -ma długiemi nieowłosionemi igiełkami, które są osadzone 

 na maleńkich jakby guzach. Piąty pierścień tułowia z każdej strony posiada po 

 jednej długiej igiełce, widełki jak poprzednio (co do długości); igiełki ogonowe 

 dość krótkie (najdłuższa nieco tylko przewyższa długość widełek); rożki przednie, 

 jak u formy poprzedniej. 



C. C 1 a u s i i znajdujemy taki opis: nóżka szczątkowa składa się 

 z dwu członeczków: podstawowy szeroki z dość długą igiełką na kącie ze- 

 wnętrznym, drugi mały z długą igiełką na brzegu zewnętrznym i z małym ząb- 

 kiem na brzegu wewnętrznym. Czwarty do szóstego pierścienia ciała na stronie 

 grzbietowej posiadają delikatne ząbki, a trzy ostatnie segmenty brzuszne zazę- 

 bione na stronie grzbietowej i brzusznej. Kończyny pławne dwuczłonkowe. 

 Rożki przednie nie dochodzą do tylnego brzegu pierwszego segmentu ciała. 



Pod tem samem mianem opisuje Uljanin ^^^) formę, która tylko w szczegó- 

 łach drobnych różni się od opisu Hellera. 



Sars pod mianem O. n a n u s opisuje gatunek z dwuczłonkową nóżką szcząt- 

 kową; obie gałęzie nóg pławnych I pary i wewnętrzna gałęź nóg drugiej pary 

 dwuczłonkowe tylne brzegi wszystkich segmentów ciała— gładkie. 



Dlaczego Rehberg w cytowanej już nieraz pracy uważa za identyczne 

 C. ornatus Pogg. i C. Clausii Heller, i zestawia je razem pod na- 

 główkiem C. ornatus Pogg., opisując właściwie tylko C. Clausii— nie 

 wiem. Ale jak z powyższej krótkiej charakterystyki wypada, trudno się z tem 

 pogodzić. Prócz tego Rehberg wyraża wątpliwość, co do gatunkowej samoistno- 

 ści C. longicaudatus Pogg., uważając go za formę młodocianą („halte ich 

 fur Jugendzustand", 1. c. pag. 534), ale na czem opiera swe przypuszczenie, nie wy- 

 jaśnia. Wogóle praca Poggenpola ^^'^) posiada jednę bardzo ważną szczerbę, 

 która nakazuje z wielką oględnością przyjąć gatunki przezeń za nowe ogłoszone. 

 Oto nie wiemy, czy Pogg. miał do czynienia z osobnikami, zupełnie dojrzałemi pod 

 względem płciowym, albowiem nic nigdy nie wspomina o workach jajowych, któ- 

 rych istnienie jest tego najwymowniejszym dowodem. W początkach pracy mo- 

 jej widywałem osobniki, które skłonny byłem przyjąć za gatunki nowe, ale 

 późniejsze dokładne spostrzeżenia wykazywały mi, że to były tylko stany mło- 

 dociane znanych już form w systematyce. Żeby uniknąć więc możliwych błędów, 

 opisałem w tej pracy tylko takie gatunki, które udało mi się schwytać z wor- 



i»5) Uljanin 1. c. pag. 37. 



^^*) Cała praca Poggenpola wydaje mi si§ nadzwyczaj mało ścisłą, i krytyczną. Pomija 

 ona zupełnie literaturę, opisy odznaczają się niekiedy brakiem cech, dla danej formy ^najważniej- 

 szych, a obecnością szczegółów zupełnie zbytecznych i to fałszywie nieraz podawanych. 



