TABLICA D-EA JĘDRZEJfeWICZA. 



143 



wych, aniżeli ostatni — dla zbadania jednak tego ogólnego działania należałoby 

 zestawić oba czynniki z pojedynczych dni. w ogólnój bowiem charakterystyce 

 miesięcznej wiatrów działanie to zatrzeć się musi. Stosując to zdanie do faktÓAV 

 spostrzeganych, znalazłem w cią^gu lat 11 spostrzeżeń 4 fakty pojawienia się kru- 

 pu odrazu w znacznej ilości. Wszystkie wypadki zdarzyły się w miesiącach od 

 Marca do Sierpnia, w których kierunek wiatru zmienia się w naszych szeroko- 

 ściach od zachodu ku północy. Wiatr panujący podczas tych 4-ch wystąpień był: 



w Maju 1881 — północno-wschodni, 



w Czerwcu 1882 ,, 



w Marcu 188(3 „ i południowo-wschodni, 



w Sierpniu 1886 — północno-zachodni i zachodni. 



Łączności tej krupu z istnieniem jednocześnie wiatrów północnych, jakiej- 

 kolwiek ona jest natury, nie mogłem uwydatnić w tablicy, bo wiatr północny 

 i północno-wschodni nigdy u nas długo nie trwa i w charaliterystyce miesięcznej 

 zaciera się przez wiatry dłużej wiejące. 



Te dAva przykłady faktów spostrzeganych wystarczają do zrozumienia, że 

 w układaniu tablicy nie mogłem mleć na celu wyprowadzenia ostatecznego przy- 

 czynowego związku obudwu grup zjawisk. Szło mi głównie o zwrócenie uwagi 

 na metodę badania, wskazującą ogólne kierunki, na których dalej czynione szcze- 

 gółowe spostrzeżenia mogą doprowadzić z czasem do dodatnich rezultatów. 



Za zasadę ułożenia tablicy przyjąłem krzywizny, których rzędne przedsta- 

 wione są jako miesiące, odcięte zaś wyobrażają natężenie zjawisk. 



Dla czynników meteorologicznych utworzenie krzywizn nie przedstawiało 

 żadnych trudności. Średnie miesięczne, obliczone z ścisłych spostrzeżeń, mierzo- 

 ne od poziomych linij jako podstaw, znaczone były na linijach prostopadłych, 

 przedstawiających pojedyncze miesiące. Podziałki odpowiednie dla każdego 

 czynnika, oznaczone są obok napisów określających same czynniki. Co do kie- 

 runku wiatrów — tych ^v krzywizny ująć nie można. Z dwu znanych sposobów 

 przedstawiania ich cech miesięcznych, obrałem prostszy, wymieniając dwa kierun- 

 ki najAviększej częstości, napisane znanemi symbolami pod każdym miesiącem, 

 sposób bowiem polegający na obliczeniu wypadkowej wszystkich kierunków, ja- 

 kiego używałem w klimatologicznych zestawieniach Pam. Fizyjograficznego, wię- 

 cej się nadaje do względnego porównania cech różnych miejscowości, jako przed- 

 stawiający kierunek idealny, zacierający spostrzegane kierunki, nieraz wprost 

 przeciwne 



') Sposób ten tylko do względnych porównali użytym być może. Przyj ąwszy pojedyń- 

 cze notowania kierunków wiatru jako jednostki siły i oznaczając przez kąt wypadkowej z li- 

 niją południową, liczony od północy przez wschód, mamy przy przyjętych symbolach: 

 _ O — W + ( NO + SO — N\V — SW) sin 450 

 ^"""S ? — N — S -f (NO -f NW — SO — SW) sin 45°. 

 Wzór ten nie uwzględnia natężenia wiatru, ani przymiotów fizycznych prądów — gdy zaś 

 uwzględnimy natężenie wiatru przy każdem notowaniu «, biorąc do sumy n razy jeden kieru- 

 nek, otrzymujemy rezultat czysto mechanicznej natury, przedstawiający w danem zadaniu naj- 

 mniej interesu — bo nam tu idzie o wpływy wiatrów fizyczne. 



