REGTjLACYJA WISŁY. 



175 



pi-zeto skarb nie jest w możności wskazać należących doń wysp i być ich bezspor- 

 nym posiadaczem. W rzeczy sam^j przy danym poziomie wody odsepy piasków 

 stanowią, wyspę i jakby się zdawało, są własnością slcarbu, lecz z chwilą opadnię- 

 cia wód na kilka nieraz cali, wyspa rzeczona łączy się z mielizną przybrzeżną 

 i staje się razem z tą ostatnią własnością posiadacza gruntów przylegającego brze- 

 gu. Zresztą, rospatrywana przez nas kwestyja prawna nie była dotychczas fak- 

 tycznie poruszaną, gdyż do obecnój chwili nikt prawie nie korzystał ani z wysp 

 ani z mielizn przybrzeżnych. 



Więcój nieco wzniesione, pokryte warstwą ziemi rodzajnój, a od brzegów 

 przez nowe koryto odmyte wyspy, są własnością prywatną. 



Rozważając tecliniczną stronę kwestyi, trzeba zauważyć, że plantacyje wikli- 

 ny na odsepiskach piaszczystych koniecznie prowadzone .być muszą racyjonalnie 

 i systematycznie. Przede wszystkiem wybór miejsca wymaga nadzwyczajnej ostro- 

 żności, ażeby przez wzmocnienie i podwyższenie brzegu jednego nie skierować 

 nurtu głównego — najbardzićj podczas przyboru — na brzeg przeciwny i tym sposo- 

 bem nie wywołać podmywań w tym ostatnim. 



Ażeby na przyszłość mieć możność rosporządzania należytą ilością bespłatne- 

 go łub też nadzwyczaj taniego materyjału faszynowego, niezbędnego do robót 

 regulacyjnych na Wiśle, potrzeba: 



1) Postanowić nowe prawo wy włąszczenia odsepów piaszczystych i oddania 

 ich w rosporządzenie rządu na czas trwania robót regulacyjnych, z zastrzeżeniem 

 że przestrzenie zadrzewione wikliną będą z czasem zwrócone poprzednim ich 

 posiadaczom, a skarb korzystać będzie z plantacyj bespłatnie tylko przy wylcony- 

 waniu robót pomienionych. 



2) Wyznaczyć etatem na plantacyje wikliny rocznie taką sumę, jaka okaże 

 się potrzebną do racyjonalnege i możebnie naj prędszego ich wprowadzenia. 



3) Zarząd plantacyj powierzyć miejscowój władzy inżynierski (^j, pod zawia- 

 dywaniem którćj znajdują się i roboty regulacyjne. 



Zresztą, w celu racyjonalnego i odpowiedniego zadrzewienia porzecza 

 Wisły, pożądanem byłoby wydać przepisy, na wzór przepisów obowiązujących 

 w Galicyi i na Bukowinie. Przy prawidłowem rozwiązaniu kwestyi plantacyj 

 wikliny nad Wisłą i przy asygnowaniu 500 000 rubli rocznie na roboty regulacyj- 

 ne, p. Lisowski spodziewa się, że w ciągu lat 20 a najdłużój 25 brzegi Wisły w gra- 

 nicach Królestwa Polskiego zostaną wzmocnione i regulacyja łioryta doprowadzo- 

 na będzie do tego stopnia, iż ostateczne jego zwężenie do szerokości normalnej 

 nie przekroczy 3 000 000 rubli. 



Opierając się na zdaniu tak doświadczonego i w wysokim stopniu obznaj- 

 mionego z warunkami miejscowemi inżyniera, łatwo wyprowadzimy wniosek, że 

 kwestyja zadrzewienia piaslłów nad Wisłą jest pierwszorzędną i że od j(^j prawi- 

 dłowego rozwiązania zależy cały postęp robót regulacyjnych. W samćj rzeczy, 

 na zasadzie obliczeń tegoż inżyniera, przy dobrój i odpowiedniej administracyi 

 technicznej rzeczonych plantacyj, koszty robót obniżone być mogą do 15000000 rs. 

 to jest mniej niż do połowy kosztów, jakie były podane przez p. J. Kośteneckiego 

 przy założeniu, że cały materyjał faszynowy będzie kupowany na stronie za goto- 

 we pieniądze. 



