BADANIA GIEOLOGICZNE A. 6IEDR0TCIA. 



7 



ste, co zależy od mniej lub więcej piaszczystej natury ich wybrzeży. Jak należa- 

 ło przewidywać, w miejscowościach, gdzie napływy rzeczne są. natury piaszczy- 

 stej, na brzegach rzek spotykamy rozmaitćj wielkości diiny. Znaczne zwłaszcza 

 przestrzenie wydm piaszczystych widziałem pomiędzy Sluczą i Horyniem, poczy- 

 nając od m. Horodca, gdzie się zaczynają odsłaniać grube pokłady piasków lewar- 

 cowycli i głaukonitowych. Zdarzają się również wydmy, powstałe wskutek dzia- 

 łania wiatrów na całą piaszczystą powlerzclmię Polesia, jaklcołwiek nie mają one 

 nigdy tak znacznych rozmiarów, jak diiny nadbrzeżne. 



Pod wzmianłcowaną warstwą piaszczystą, leżą w zwiedzonej przezemnie 

 części Polesia utwory lodowcowe. Najbardziój na południe wysuniętym punlctem 

 rospowszechnieuia ich niewarstwowanój odmiany w łclerunku linii kolei Wileńsłco- 

 Rowieńskiój, jest miejscowość zwana Kamienną Górą, zaś nad Ploryniem m. Ho- 

 rodziec. Odmiany warstwowane ciągną się dalój na południe, nie udało mi się 

 wszakże zebrać szczegółów do ścisłego oznaczenia Icli południowej granicy. Na 

 całej zwiedzonej przezemnie przestrzeni na Pd Prypeci, napływ lodowcowy za- 

 Aviera znaczną domięszkę miejscowego materyjału, jak kamieni, piasku glaulconi- 

 towego I piaskowca, białego piasłcu kwarcowego, odznaczającego się wielką przej- 

 rzystością i połyskiem swych ziaren. Nigdzie na całej tój pi-zestrzeni nie udało 

 mi się tutaj odróżnić dwu polvładów niewarstwowanycli, przedzielonych warstwo- 

 wa nemi utworami. Osady te w bliskości swćj południowej granicy, sl^ładają się 

 wyłącznie niemal z miejscowego materyjału, zbliżając się do Prypeci — domlęszki 

 t^j widzimy coraz mnii^j, a pod wsią Bereżycą w tym dolnym poziomie wydziela 

 się pokład gliny, która jedynie brakiem żwiru I głazów narzutowych, różni się od 

 dolnej szarej odmiany gliny lodowcowt^j nad Prypecią na poty łkanej. Odsłonięcia 

 tej gliny, które widziałem na przestrzeni od wsi Leśkowicz do miasta Mozyrza, 

 równie wyraźnie i jasno wykazują obecność dwu poziomów lodowcowych, jak 

 przeliroje dyluwijalnych utworów nad YYiliją lub Niemnem. Oprócz dolnej i gór- 

 nej odmiany gliny lodowcowej, widzimy tutaj warstwy plasków lodowcowych, 

 żwiru i cienkowarstwowanych Ilów, jednern słowem — Avszystlile odmiany utworów 

 lodowcowych. Podobne przekroje widziałem również Icoło m. Rzeczycy, na 

 brzegu Dniepru I lvoło Homla na brzegu Saży. Tutaj dolny poziom dyluwijum 

 zawiera znaczną domięszkę miejscowego materyjału, który nad Prypecią składa 

 się z plasków głaukonitowych I kwarcowych, jalc również z głaukonitowych, mi- 

 kowych I czarnych glin plastycznycli — pod Rzeczycą zaś I Homlem z opoki l?re- 

 dowćj. Skały te widzimy tutaj w postaci dość czystych warstewek I gniazd w lo- 

 dowcowym pokładzie. 



Wyżćj wspomniane utwory lodowcowe niewszędzle są pokryte polcładaml 

 warstwowanemi, jak to twierdzą niektórzy badacze Polesia. Przeciwnie, w gra- 

 nicach zwiedzonej przezemnie olcollcy, napotykamy znaczne przestrzenie o falistej 

 powierzchni, w Ictórych górny poldad tworzą utwory głazowe. Największą prze- 

 strzeń zajmują one na lewym brzegu Horynia. Pojedyncze wzgórza tych 

 utworów spotykamy I w wielu innych miejscowościach Polesia. Wszystkie osady 

 nad Prypecią, poczynając od wsi Leśkowicz do Mozyi-za, leżą na ntworach lo- 

 dowcowych. Wogóle wszystkie wzgórza dyluwljalne po Polesiu rozrzucone, 

 z powodu swej urodzajności, są najdogodniejszeml dla osad miejscowościami. Do 



