68 



DZIAŁ II. GIEOLOGijA. 



opoce kredowój, zwykle leżą.cćj w sp%gu utworów trzeciorzędowych, w regijonie 

 rospowszeclniienia gipsów miocenicznycli. Prócz tego dostrzegliśmy tę jeszcze 

 okoliczność, że w razach, gdy gipsom towarzyszą, znaczne pokłady iłów łupko- 

 wych, te ostatnie zajmują, zawsze wyższe poziomy przekroju i należą prawdopo- 

 dobnie do nowszego piętra, nie mają zatem nic wspólnego z iłami leżącemi w spą,- 

 gu gipsów i nledochodzącemi nigdy do znaczn(^j grubości. 



Licząc się z powyższemi faktami przy ocenie przekrojów, otrzymanycli 

 w otworach świdrowych na naftę wierconych, musimy dojść do wniosku, że po- 

 kład marglu, w otworach tych pod gipsami leżący i posiadający przeszło 200 me- 

 trów grubości, może przedstawiać tylko utwór górnokredo wy, gdyż z powodu 

 swej znacznój miąszośći nie posiada żadnych analogij pomiędzy miocenicznemi 

 utworami gub. Kieleckiej. Jeszcze bardziej pouczaj ącem jest w danym wypadku 

 zestawienie przekrojów wymienionych z szeregiem warstw w otworze ś\vidrowym 

 około Solca, około 1830 r. wywierconym, punkt ten bowiem leży nie dalej niż 

 w odległości 6 wiorst od Zalucza i wielce tę ostatnią miejscowość przypomina pod 

 względem położenia swego pośród pasma iłów łupkowych, ciągnącego się na Pd 

 od Wójczo-Pińczowskiego pasma kredoAvego. 



Kolejne następstwo skał w szybie Soleckim jest podług Puscha ') następuj ą- 

 cem: pod zwierzchniemi napływami idzie nasamprzód pokład „tłustych glin", za- 

 wierających „bitumiczne" kawałki drzewa i muszle, podług mojego określenia na- 

 leżące do formy sarmackiej Ervillia podolica; pokład ten gruby jest na 21 

 sążni. Pod nim idą iły marglowe grubości dwu przeszło sążni, niżój zaś jeszcze 

 szereg warstw gipsowych, razem 14 sążni gruby. Dolny pokład gipsu zawiera 

 znaczną domięszkę cząstek ilastj ch i oddzielony jest nieznaczną warstewką gliny 

 (20") od wapieni, które Pusch za kredowe uważa, uznając przytem, że pod wzglę- 

 dem petrograficznym wielce do skał jurajskich są podobne. Całkowita głębokość 

 szybu dochodziła 50 sążni, tak, że w skałach wapiennych przeszło 16 sążni się 

 mieściło. 



Z falłtów powyżój przytoczonych wynika, jak mi się zdaje, zupełna analo- 

 gija w uwarstwieniu skał w Solcu i Załuczu. 



Istotnie, w obu punktach górne poziomy przekrojów zajmują łupkowe, tłu- 

 ste gliny, dalej zaś idą gipsy, leżące prawie bespośrednio na starszych niż trzecio- 

 rzędowe, skałach. Różnica polega na tem jedynie, że w jednym wypadliu nikt 

 nie zaprzecza stosunkowej dawności skał w spągu gipsów leżących, w drugim zaś 

 są badacze, chcący te skały za trzeciorzędowe uważać, niemając na poparcie swego 

 zdania żadnych faktycznych dowodów. Niewłaściwość pierwszego z wniosków 

 p. Szymanowskiego, dowodzącego trzeciorzędowego wlelcu wszystkich skał, prze- 

 wierconych w Załuczu, najlepiej, zdaniem mojem, bije z tej okoliczności, że, jeżeli 

 się zgodzimy na pogląd podobny, będziemy musieli przyjąć, że stusążniowy po- 

 kład margli Załuckich, leżących pod gipsami, w przestrzeni kilku wiorst w kie- 

 runku poziomym zupełnie się wyklinia, ponieważ jedynie możliwa w takim wy- 



1) Puscli. Geognostisclie Beschreibuiig v. Polen. 1836, II T., str. 352, 



