NAFTA W WÓJCZY. 



71 



znaczenie ich, jako poziomów naftodajnych, jak również samo istnienie poziomów 

 podobnych obala następujący rachunek liczebny. Przypuśćmy zgodnie ze zda- 

 niem p. Szymanowskiego, że pojawienie się nafty w otworze Nr 2 na 43 metrze 

 i w otworze Nr o na 63 metrze, zależy od pochylonego na Pd położenia warstwy 

 piaskowcowt^j, będziemy musieli na podstawie powtórnego ukazania się nafty 

 w otworze Nr 2, na głębokości 176 metrów, przyznać istnienie drugiego, głębsze- 

 go pokładu piaskowcowego, przedstawiającego nowy poziom naftodajny w kre- 

 dzie, położony o 133 metrów poniżej pierwszego. Zważywszy zatem, że otwór 

 Nr 3, leży zaledwie o kilkadziesiąt sążni dalój, tak, że niepodobna przypuścić tu- 

 taj jakiejkolwiek różnicy w grubości przedzielający cli oba poziomy utworów, mo- 

 żemy obliczyć bardzo dokładnie głębokość, na którój otwór Nr 3 powinien na- 

 potkać dr.u^i poziom naftodajny, a mianowicie na głębokości 63 + 133 metrów. 



Tymczasem atoli otwór przewiercono na 230 metrów i pomimo to nie napot- 

 kano drugiego poziomu, o którego istnieniu, zarówno jak i pierwszego, mamy 

 wszelką podstawę powątpiewać, ponieważ nie stwierdzają go ani dane faktyczne, 

 ani wnioski teoretyczne. 



Wyjaśniwszy w ten sposób, że nafta w opoce kredowej wsi Zatacza, znajdu- 

 je się w postaci nieprawidłowych skupień, mamy, jak sądzę, dostateczną podstawę 

 do uznania tych skupień za przypadkowe, nie na pierwotnem miejscu swego utwo- 

 rzenia się znajdujące. 



W samój rzeczy, zważywszy, że pomimo znacznego rospowszechnienia kre- 

 dowej opoki w Polsce i krajach przyległych, skała tix nigdzie się nie okazała na- 

 ftodajną, zaledwie mamy prawo przypuszczać istnienie w niej około wsi Załucza 

 pierwotnych źródeł naftowych. Wniosek taki staje się tern wiarogodniejszym, 

 że w punktach, niezbyt od Załuckiego regijonu naftovvego oddalonych, znane są 

 zarówno dolne jak i górne poziomy kredowej formacyi i to nietylko w przekro- 

 jach naturalnych (Busk), lecz i sztucznych (szyb Szczerbakowski). 



-Na szczególniejszą uwagę zasługuje w danym wypadku przekrój warstw 

 kredowych w szybie Szczerbakowskim, ponieważ pokłady te były tam napotkane 



nie wypowiedzieć swoicli w;i,tpliwości co do prawidłowego określenia petrograficznego tiij sikały. Wąt- 

 pliwość tij zwiększa jeszcze i ta okoliczność, że na skalij tę, podług p. Szymanowskiego, nie zwracano 

 uwagi i że została ona określon.-j, widocznie wyłącznie z innlu świdrowego, a do tego przed prz^^bycieni 

 p. Szymanowskiego, tale że piaszczysta opoka kredowa mogła być łatwo przyjętą za piaskowiec. Omył- 

 ka podobna łatwa do darowania w wypadkach podobnych, wydaje się na pierwszy rzut oka bardzo mata, 

 tak że kwestjrja sprowadza się do tego, jak wlaściAviej nazwać dno skały: piaszczystą opoką, czy margio- 

 wym piaskowcem. Niemniej jednak w drugim wypadku jest ona wielkiej wagi, jak widzimy z tego, że 

 p. Szymanowski jedynie na podstawie wyrazu ,, piaskowiec" i połączonego z niem pojęcia o przepuszczal- 

 ności skały dla płynów, oparł istnienie samodzielnych poziomów naftonośnych, stanowiące jeden z jego 

 trzech nowych wniosków, podczas gdy nazwa piaszczystej opoki lub marglu, do tego celu niezupełnie się 

 nadawała. ^ 



') Pod nazwą pierwotnego z'ródła nafty rozumiem, niezależnie od teoretycznej strony kwestyi 

 ojej pochodzeniu, te wypadki, gdy pewna skala jest naftodajną i okazuje przytom pewną samodzielność' 

 t. j. kiedy niemoźna twierdzić, że cała nafta dostała się doń jedynie drogą przesiąkania z innej skały 

 naftodajnej. 



