ROŚLINNOŚĆ SANDOMIERZA I GÓR RIEPRZOWYCH K. ŁAPCZTŃS KIEGO. 



49 



Winnica naleztica do podkustosza kolegijaty sandomieL^skiej dostarczała 

 mszalnego wina do kościoła kolegijackicoo. 



Jezuici osiadłszy w Sandomierzu, założyli za bramą zawichosk^ winnicę, 

 którą uprawiali aż do końca swego pobytu. 



Altarzysta S-go Mikołaja przy kościele S-go Piotra miał talvże winnicę. 



Oprócz winnic własnością duchowieństwa będących, znajdowały się winnice 

 należące do osób świeckich, jakoto: na starem mieście winnica Kleczkowska, Go- 

 dyskowska, Goląbkowska, Markuszowska; przy Świętym Wojciechu winnica Ła- 

 zarzowa; na przedmieściu opatowskiem winnica Braszmanowska, Grodziszewska 

 i inne. 



„Kiedy ])o wojnach szwedzkich" — Itończy ksiądz Bułiński § 31 — „w wieku 

 XVI[ i XVni miasto upadać poczęło, a nawet wielu mieszkańców je opuściło, od 

 tego czasu i uprawa winnic całkiem zaniedbaną została.'" 



Może obecnie nastała epoka odrodzenia się winnic sandomierskich, bo począ- 

 tek najtrudniejszy, a początek właśnie już zrobiony. Pan Juljan Skorupski zasa- 

 dził Avlnnicę w Sandomierzu. Wina wprawdzie nie wyrabia, ale rozprzedaż co- 

 rocznie dojrzewających winogron podobno bardzo dobrze się opłaca. 



Sady, przedmieście krakowskie, pola, mie- 

 dze, góra Salve Regina. 



Prócz winnic słynął Sandomierz sadami i ta sława do dziś dnia mu pozosta- 

 ła. Wśród drzew owocowych spotyka się dosyć orzechów włoskich. Między 

 zwyliłenii trafiają się i tak nazywane jacki rodzące wielkie orzechy o bardzo sla- 

 łiej łupinie. Jacki miał do Sandomierza wprowadzić S-ty Jacek Odrowąż na po- 

 czątku XIII wieku. 



Sady rozłożyły się głównie z dwu stron miasta: od północnego wschodu na 

 przedmieściu zawlchoskiem i od południowego zachodu na przedmieściu krakow- 

 skiem. Gościniec kłlmontowski prowadzący z miasta do tego ostatniego oddalonego 

 przedmieścia ciągnie się niziną nad Wisełką. W r. 1885 dostrzegłem w głębo- 

 kich rowach przy tej drodze, napełnionych wodą, tłumnie rozrodzoną Elodea 

 canadensis Tllch, W roku następnym wyginęła po zasypaniu rowów podczas 

 naprawy gościńca. Nie wątpię, że odnajdzie się av innych zacisznych wodach, 

 których niebrak pod Sandomierzem. 



W Wisełce, próbując, czy nie odszukam wrzecznika gęstoliściotuego (Potamo- 

 geton densus L), o którym Jakób Waga pisze, że rośnie w stojących wodach 

 sandomierskich i augustowskich, zebrałem tylko icrzecznik kędzierzawy^ przerosły 

 \ grzebieniasty (ł^otamogeton crispus L, P. pcrfollatus L, P. pectina- 

 tus L). 



Przedmieście krakowskie zaczyna się nad Wisełką i ciągnie po pochyłości 

 ku górze, zatopione w zielonych sadach. Krzywe dróżki wiodące do mleszczań- 



Pam. Fizyj.-Tom VII. Dział III. 7 



