54 



DZIAŁ III. BOTANIKA. 



przestrzeni, więc ilość krzaków liczyć trzeba nie na setki, ale na tysiące. Na po- 

 czątku Czerwca, gdy wszystkie razem obsypią, się mnóstwem kwiatów, nacieszyć 

 się dość niemożna Pieprzowemi górami. Ponieważ róże rozszerzają się z łupku 

 wyżój na glinę, gdzie ich także dosyć, z wyjątkiem stromych obrywów, więc cał- 

 kowicie zajęte przez nie wzgórza właśoiwiójby było nazywać różanemi, nie 

 pieprzowemi górami. 



Tysiące róż, chociaż są tu umieszczone w jednakowych wegetacyjnych wa- 

 runkach, mimo to, jirzeistaczają się rozmaicie, j ale zwykle. Wszystkie zaś formy 

 róż z Pieprzówek redulcują się do trzech postaci: róży pospolitej (Rosa canina L) 

 róży rdzawej (Rosa rubiginosa L) i róży o białych kwiatach, pośredniej mię- 

 dzy powyższemi, która, jeżeli była kiedyś mięszańcem tych dwu gatunków, to 

 już dziś prawdopodobnie utrwaliła się jej forma oddzielna i zapewne z własnych 

 nasion się rozradza, skoro jest na Piei^rzowych górach nierównie liczniejszą od 

 róży rdzawej i pospolitej. 



Krzaki tej róży o białych kwiatach zwykle nie dochodzą 1 m wysokości, są 

 kępiasto zbite i odróżniają się zdaleka od róż rdzawych i pospolitych nietylko 

 odmiennym kolorem kwiatów, ale i tem, że kwiaty wydają się jaleby w równych 

 odstępach ])o krzaku rozstawione, gdy na tamtych różach kwiaty są rozmaicie po 

 krzaku rozrzucone, najliczniój ku wierzchołkowi. 



Gałęzie i gałązki tój białokwitnącej róży są uzbrojone kolcami nieco spła- 

 szczonemi, niewiele sierpowato zakrzy wionemi, osadzonemi na szerokiój podsta- 

 wie. Liście 5 rzadko 7 listkowe. Listki odwrotnie jajowate lub owalne, prawic 

 zawsze zaostrzone, podwójnie pochyło ząblcowane, gruczołlcaml i włosłcami gę- 

 ściej lub rzadziej obrzeżone, z wierzchu niekiedy nielicznemi, białemi, przytulone- 

 ml włoskami omszone, pod spodem także niekiedy włoslcami porosłe, przytem 

 gruczolkami obsiane. Ogonłii kolcami uzbrojone, kutnerem i gruczolkami ol<ryte. 

 Kielich ze strony wewnętrznej silnie białawo kutnerowaty, gruczolkami rzęsowa- 

 n^'. Działld Icielicha pierzaste, wydłużone, z zakończeniem nieco rozszerzonem, 

 spiczastem. Przysadki liści równo wąskie, kutnerowate, gruczolkami rzęsowane. 

 Płatłci korony przewrotnie sercowate, białe. Szyputki kwiatowe najczęścićj 

 okryte buła wito watemi gruczolkami. Gruczołki te zachodzą niekiedy aż na dol- 

 ną część owocu, Ittóry jest elipsoidalny, uwieńczony pozostałym kielichem, roz- 

 twartym, z działkami w tył na ovyoc zarzuconemi. 



Wszystlde opisy róż są tylko opisami postaci przeciętnej; opisanie powyższe 

 także. Sam podjąłbym się wyszukać na Pieprzowych górach setki róż, któreby 

 w najrozmaitszy sposób odstępowały od powyższego mego opisu. W każdym 

 razie pokazuje on jednak: 



a) że róża opisana należy do działu róż Caninae; 



b) że od róży posjjolitej (Rosa canina L) odróżnia się przysadkami Itwi- 

 tnących gałązek nierozszerzonemi, przytem wielką obfitością gruczolków; 



c) od róży rdzaic ej (Rosa rubiginosa L) przysadkami kutnerowatemi, 

 liśćmi zaostrzonemi, ząbkowaniem pochyłem, kolcami mniejszemi i mniej zakrzy- 

 wionemi; 



d) i;e jest to jedna z licznych form Rosae caninae colłinae Koch. 



