— 166 — 



wznoszą się znowu małe pagórki pokryte potężnemi warstwami czerwonych, nie- 

 bieskich i wogóle pstrych iłów marglistych. Spoczywają one u stóp tych pagór- 

 ków, a także wszędzie, gdzie je przekopano, na nieokreślonym jeszcze wapieniu. 

 Bezpośrednio pod pstrym iłem znajdują się cienkie warstwy albo odosobnione 

 i nieregularne głazy skały jamistej ochrowo lub izabellowo-żółtej. Jest to pra- 

 wdziwy dolomit bardzo podobny do gruboziarnistej szpatowej skały nadkłado- 

 wej, którą opisałem pod Okradzionowem i G-orenicami. Masa jej podobna jest 

 do świeżego szpatu żelaznego i nie jest zapewne niczem innem jak makrotypo- 

 wym kaloidem wapiennym albo szpatem perłowym. Że ona jest utworem bardzo 

 analogicznym z rudonośnym dolomitem, o tern prawie niepodobna wątpić, gdyż 

 podczas prób dystylacyjnych znaleziono w niej 3— 7'/ 2 % cynku. Pod tym dolo- 

 mitem znaleziono przy szurfowaniu inne wapienie zmiennego charakteru. Czę- 

 ścią są one biaie. częścią czerwono i żółto poplamione, zawsze bardzo drobno- 

 ziarniste, prawie zbite i jamiste, zbliżają się do niektórych wapieni jurajskich, 

 ale są przekładane ciemno-czerwonym, drobnoziarnistym, nawet szpatowym dolo- 

 mitem, w kształcie nieregularnych głazów, przyjmującym wygląd piaskowaty. 

 Brak większych obnażeń przeszkadza bliższemu zbadaniu tego gatunku skały. 

 Ponieważ jednak leży ona pod dolomitem cynk zawierającym i razem z tym osta- 

 tnim jest pokryta przez pstry margiel kajprowy, więc niemożna jej uważać za 

 wapień jurajski, lecz także za młodsze, może tylko oddzielnemi masami osadzone 

 ogniwo utworu dolomitu rudonośnego. 



§ 24. Stojąc na bezleśnych pagórkach około Koziegłówek widzi się dosko- 

 nale ukształtowanie powierzchni ziemi. Spostrzegamy, że stoimy na szczegól- 

 nem paśmie wyniosłości, które, wprawdzie bardzo poprzerzynane lub poprzery- 

 wane, ciągnie się od doliny Warty około Mrzygłodu przez Będusz, Pińczyce 

 i Osiek, aż do miejsca o którem mowa. . Stąd ku zachodowi podnosi się ono do 

 znaczniejszej wysokości, przekracza polsko-szląską granicę pomiędzy źródłami 

 Krynicy na południe, Malapany na zachód i Liswarty na północ i w tym sa- 

 mym kierunku ciągnie się dalej przez okrąg Lubliniecki w górnym Szlązku, 

 w znacznej części również jako bezleśny pas, przez Woźniki, Lubczyny, Babie- 

 nice, dobra KOzięcin (?) (Koschentin) Herburtowice (?) (Hazbultowitz) ku Lu- 

 beczkowi, na północo-zachód od Lublińca, a nawet, tylko nietak wyraźnie, aż 

 na północ Dobregodnia (Gutentag). Na owych pagórkach około Koziegłówek 

 widzimy dalej, patrząc ku wschodowi, drugie znacznie wynioślejsze pasmo wzgórz 

 na prawej stronie Warty, od Kromołowa, przez Włodawice, Żarki, Olsztyn, aż 

 do Częstochowy; jest to pasmo białego wapienia jurajskiego. Tam, gdzie te 

 dwa pasma najbardzićj się do siebie zbliżają t. j. nad Wartą pod Mrzygłodem, 

 tworzą one z sobą kąt 60°, wcale się jednak z sobą niestykając. Pasmo juraj- 

 skie ma kierunek Pn. 24° Z. albo h. 11 od Pd. -W. ku Pn.-Z., drugie zaś Pn. 78° 

 Z. czyli h. 6v 2 od W.-Pd.-W. ku Z.-Pn.-Z. Drugie pasmo — nazwiemy je 

 Mrzygłodzko-Lublinieckiem — jest właściwie północnym krańcem małego pła- 

 skowzgórza górno-szląskiego ipołudniowo-zacbodnio-polskiego, albowiem pasmo 

 wzgórz wapieniajurajskiego, tworzące od Krakowa do Kromołowa wschodni jego 

 kraniec, występuje od Kromołowa aż blizko do Wielunia tylko w kształcie od- 

 dzielnych wysp wśród wielkopolskiej niziny. W granicach Polski średnia wy- 



