PRZYCZYNEK DO HISTORY! NATURALNEJ 



OXYTEICHÓW. 



przez Mieczysława Kowalewskiego, 



Studenta Wydziału Nauk Przyrodniczych Uniwersytetu Warszawskiego. 



(Tat>lie« XXIX i XXX.) 



I. 0 budowie rowu gębowego (peristomium) 

 w r rodzinie Oxytrichów. 



Budowa rowu gębowego O x y t r i c h ó w co do istoty swojej tak dobrze 

 została opisana w klasycznych dziełach C łapa reda i Lachmanna, oraz 

 Steina, że mogę uważać się za zupełnie usprawiedliwionego, gdy odrazu 

 przejdę do szczegółów. 



Rów gębowy w całej tej rodzinie niewątpliwie jednakową w zasadzie po- 

 siada budowę, która nieco zmienia się odpowiednio do stopnia zwężenia rowu 

 i mniejszego lub większego zamknięcia go z przodu. Pod tym ostatnim wzglę- 

 dem odróżnia S t e r k i 1 ) dwie formy rowu gębowego: rów ku przodowi rozsze- 

 rzony i bardziej otwarty, jak w rodzaju Stylonychia (bez Stylonychia 

 histrio Stein = H i s t r i o Stein ii Sterki), oraz rów zwężony i bar- 

 dziej zamknięty łukowato zagiętym na lewo wewnętrznym brzegiem s ), jak 

 u większości gatunków tśj rodziny. Sądzę atoli, że ścisłej granicy między temi 

 dwiema formami przeprowadzić niemożna; gdyż u różnych gatunków rodziny 

 widzimy rozmaity stopień rozszerzenia i zamknięcia rowu od przodu; nawet 

 u Stylonychia mytilus przedni koniec wewnętrznego brzegu jest także 

 nieco na lewo zgięty. Przy zdaniu swojem tern bardziej obstaję z powodu nad- 



') V. S t e r k i. Beitrage zur Morphologie der Oxytrichtnen. Zeitschr. fur wiss. Zoologie. 

 1878. BJ. XXXf. H. 1. str. 36. 



2 ) Zwracam uwagę, że idąc za przykładem swych poprzedników, zawsze opisuję zwierzę, jako 

 grzbietową powierzchnia do patrzącego zwrócone, gdy tymczasem na załączonych rysunkach zawsze 

 przedstawiam wymoczka brzuszną powierzchnią do góry zwróconego. 



