— 505 — 



krtpa tkanina, czesk. krpce trzewiki. Porówn. Curtius Grundz. 1879 str. 144. 

 Fick. Worterb. III, 526. Forma z u szczególnie się rozrodziła w litewszczyźnie) 

 gdy u nas w jednym tylko wyrazie kurpie istnieje; dla tego przypuszczam, że ten 

 ostatni przejęliśmy od Litwinów, jako termin na oznaczenie pewnej odrębnej po- 

 staci obuwia, używanej może wyłącznie przez Litwinów. Porówn. Słownik lit. 

 Nesselmanna : kurpe oraz zdrobniałe, kurpetas obuty, kurpalus kopyt, kurpjus 

 albo kurpjunas szewc, puskurpe półbucik. A. Bruckner wyraz litewski z polskiego 

 wywodzi Slav. Fremdw. 100. Matzenauer Cizi Slova przeciwnie sądzi 230. 



Kurtak i. „Tak nazywają Spiżaków od kusego stroju". Enc. Roln. II, 

 828. Pan Żuliński (Zb. Wiad. do antrop., I, 112) myśli, że to „W. Pol stworzył 

 Kurtakówi Czuhańców" i że kurtakiem w niektórych wsiach nazywają nie czu- 

 hanię, ale sukmankę z kapiszonem. Kurtak posłowacku znaczy kurtka, może 

 więc od Słowaków G-órale wyraz wzięli. Kurta, kurtka i t. d. pochodzą z łacińs. 

 curtus krótki, podobnież jak i niemiec. kurz krótki; curtus jest tegoż pnia co nasz 

 wyraz krótki. Curtius Grundz. 1879 str. 148. Porówn. Miklos. Fremdw. Kur- 

 tyj. Matzenauer Cizi Slova 230 Kurtka. 



Lach patrz Lech. 



L e m k i. „Tak zwą Spiżaków od używania lem w znaczeniu tylko". Enc. 

 Roln. II. 829. Nazwa ta, którą zresztą autor niejednokrotnie słyszał, wygląda 

 dla p. Żulińskiego(Zb. wiad. do antrop. I, 110) „na przezwisko żartobliwe łub urą- 

 ganie się z 1 e m k u j ą c y c h t. j. używających tego wyrazu lem". Rusini 

 lem wymawiają łem, ztąd też postać Łemki. "Witwicki, O Hucuł. 41. Wyraz 

 lem zapewne wzięty jest ze słowackiego len. odpowiadającego czesk. jen, naszemu 

 jen, jeno, jeno = jedno, tylko. W pieśni ..zbójnickiej" czytamy (Tygodn. illustr. 

 ser. 1 t. XII, 51): 



„Nic godnego nie przyniesie, 

 Lem szabliczke. zakrwawioną, 

 Lem koszulkę uzbrojona". 



Co do przejścia j na 1 oto przykłady z różnych pieśni i podań ludowych : 

 lelito, sielba, leleń, gronostal, laruga (jaruga, błoto), legry (jegry, wojsko), grabie, 

 ziemia, korował, ryl; a także i w następnych: ledwo obok starosłowiańs. jedva, 

 staropols. zabilca, zabilstwo, dzisiejsze niemowlę obok dawnego niemowi^. niemo- 

 witjłtko (Psałt. Flor.) i t. d. 



Lęchy, Lachy. Me mógłbym krótko załatwić się z tą nazwą, gdyż 

 posiadamy o niój całą literaturę. Wskazuję tu tylko na najświeższą rozprawę 

 o tern imieniu w Jagicza Archi v IV, 63—78 prof. Perwolfa. Przytaczam też 

 parę miejsc z pism etnograficznych i pieśni, w których nazwa Lachów występuje. 

 L. D(ełavaux) powiada, że od wschodu i północy leżące koło Żywiecczyzny 

 płaszczyzny „Góral mianuje Polską, a mieszkańców zowie Lachami" (Góra- 

 le, 119). Zapisał też wiersze następne z ust górali : 



„A. kto mierzy Lacha łokciem, to Górala siagiem, 

 A kto bije Lacha kijem, to Górala drągiem". (Il8) 



„Idzie z dołu Lach, 



Na Górala strach, 



Bo nase chłopaki 



Wezmą na wojaki". (120) 



P. P. T. [I. 32* 



