511 — 



Równi a c y. Górale tak nazywają, mieszkańców dolin, np. sandeckiej. 

 ■Enc. Roln. II. 827. Słown. gieogr. II. 693. 



Ruś. O pochodzeniu tój nazwy istnieje cała literatura. Podaję tu stresz- 

 czenie ostatniej i bardzo chwalonej rozprawy, w której autor mówi o imieniu Ru- 

 sów, mianowicie Thonisena Der Ursprung des russiclien Staates, Gotha, 1879 (we- 

 dług JagiczaArchiv IV. 669). Thomsen twierdzi, że nazwę Ruś (po grecku hoiRhos, 

 po arab. Rus) Rusini nie sami sobie nadali, jak i nazwy Giermanów i Włochów nie 

 są też ich własnemi. Ruś, to słowiańskie przerobienie nazwy fińskiej, bo po fiń- 

 sku Ruotsi znaczy Szwecyja. Wyraz ten fiński jest zapewne skróceniem staro- 

 szwedzkiego wyrazu złożonego, w którego skład wchodził wyraz rodher (niemiec. 

 Ruder, zkąd nasz rudel) wiosło (może rodhs-menn, albo rodhs-karlar) a który ozna- 

 czał „wioślarze, żeglarze". Do Arabów i Greków nazwa ta dostała się zapewne 

 przez pośrednictwo jakiegoś plemienia turko-tatarskiego. Z przeniesieniem nazwy 

 Rusów ze szczepu giermańskiego (normandzkiego), zwanego Rus, na Słowian 

 wśród których szczepów założył państwo, porównać można przezwanie Francyi 

 i Francuzów od giermańskiego plemienia Franków, Normandy! od Normandów 

 i t. p. Co do nazw Rusi Białej i Czerwonej nic pewnego dotąd nie wiemy. Przy- 

 puszczają, że biała oznaczać miała wolną (od Tatarów); prędzej może od stroju 

 białego tak ją nazwano, bo po dziś dzień w wielu okolicach Białej Rusi lud nosi 

 białe sukmany (siermięgi), albo białe płócienne kitle na sukmanach, a także białe 

 stożkowate czapki, czy raczej kapelusze pilśniowe własnego wyrobu. Czerwonej 

 Rusi nazwa prawdopodobnie powstała od tak zwanych u Nestora „grodów 

 Czerwieńskich", których nazwę może na całą krainę przeniesiono. Porówn. 

 K r e w i c z e. 



Ruśniakami nazywają jedno z plemion Górali Spiżaków. Encyklop. 

 Roln. II, 828. 



Siecz, z ukraińska Sicz, zapewne znaczy toż co zasiek, warownia, 

 obręb. Porówn. nazwy miejsc: u Słowieńców Sec. zwane po niemiecku Gehag 

 (zasiek, zagroda), u Czechów Sec, u Słowaków Seca it. d. Miklosich Ortsnamen 

 aus Appell. Nr. 570. 



Sierczanie. „Górale tatrzańscy, tak zwani od pewnego rodzaju odzie- 

 nia, zwanego sierakienr. Słown. wileński. , Sierak jest to „opończa zwierzchnia 

 włościan z grubego, siwego sukna" Tygod. ilł. ser, I. Nr. 227 str. 43. Zb. wiad. do 

 antrop. V, 118. Oczywiście od szarego koloru sierak nazwany. Porówn. szaraki, 

 szaraczkowa szlachta, les Grisons, Graubunden (szary związek, chłopski, „bunt"). 



Spindzaki patrz D o 1 i ń c e. 



S p iż a ki. Górale, graniczący ze Spiżem. Enc. Roln. II, 828. Słown. 

 gieog. II, 693. Spiż po węgiersku Szepes, po słowacku i czesku Spis, po niemiecku 

 Zips, w łacinie średniowiecznej Gębusia, Scepusia. Nie wiem pochodzenia tój 

 nazwy, zdaje się że polska jest podprowadzeniem obcej pod dobrze znany wyraz 

 śpiż, śpiża z niemiec. Speise, to zaś z włosk spesa, a to ze średn. łacińs. spensa == 

 łacińs. expensa. Diez Wórterb. II, Spendere. 



S t a k i. „Kraj Zapuszczański, powiada Poluj ański, Wędr. 1 32, podług na- 

 rzecza od wieków na cztery główne szczepy dzielony był, jako to Gogi, Staki. 

 Dziuki i Szaki, które to nazwiska dotąd się utrzymały". 



