A. PIETKIEWICZ. KRZYŻOWNICE WIATRÓW W WARSZAWIE. 



173 



dzo powolny ruch okazuje, a że wiatry zach. i połud. wtenczas właśnie, szcze- 

 gólnie w Listopadzie biorą, przewagę nad wschód, i północ. ')» doświadczamy tego 

 skutku w trudnem każdego roku ustaleniu się zimy. Z drugiej strony na wiosnę 

 mianowicie w Kwietniu, wiatry północ, i wschód. są najczęstsze, ruch zaś ciepło- 

 ty od med. II przez min. do mecl. I jest nader leniwy, stąd ciepłota tej pory roku 

 staje najczęściej poniżej stanu średniego, lecz zato przerzucenie się wiatru na po- 

 łudnie sprawia niepomierne ciepłoty podniesienie się, tak, że zboczenie jej max. 

 w stosunku do zboczenia min. w Kwietniu jest największe 2 ). Ostatni ten stosunek 

 termiczny wiatrów daje się uczuć w przeciągłych chłodach kwietniowych naprze- 

 mian z naglemi a krótkiemi upałami i, co za tern idzie, w upornem niedecydowaniu 

 się na stałą ciepłotę. 



Na rysunku widzimy wyraźnie jak cala krzyżownica od zimy do lata posuwa 

 się w kierunku wstecznym do wskazówki zegarowej, w jesieni robi zwrot nagły do 

 stanowiska zimowego, jakoż krzyżownica jesienna zbliża się najbardziej do ro- 

 cznej. W tym ruchu niewszystkie ciepłoty z jednakową przesuwają się prędkością: 



Max. na stronie południowej opisuje łuk 83° 6' 



Min. „ północnej „ 118 54 



Med. I „ wschodniej „ 156 46 



Med. II „ zachodniej „ 124 37 



Maximum tedy waha się w granicach widnokręgu ciaśniej szych aniżeli mini- 

 mum, a wschód przedstawia dla ciepłoty średniej daleko większe pole niż zachód. 



Rzeczą jest nader pożądaną, żeby wpływ wiatrów na ciepłotę badano w licz- 

 nych, o ile można, miejscowościach. Zestawiając krzyżownice termiczne rozmai- 

 tych okolic, możemy ściśle określić zabarwienie klimatu miejscowe, jak wpływ 

 morza, jezior, gór, lasów i t. p. na ciepłotę pewnego miejsca. Kiedy w Warsza- 

 wie, podobnie jak i w zachód. Europie, wiatry najzimniejsze w rocznem przecięciu 

 przypadają mniej więcej na NNO, to w tejże samej szerokości gieogr. w Ameryce 

 wschodniej i na wybrzeżach wschód. Azyi wieją one od NNW. Pochodzi to 

 oczywiście stąd, że morze rozpościera się u nas od zachodu, tam od wschodu. Kto 

 atoli raz spróbował przeprowadzić rachunek tak wiele czasu potrzebujący, ten 

 pojmuje dlaczego dotąd krzyżownice takie nie dla wszystkich miejsc, gdzie 

 spostrzeżenia dość długo nawet robiono, obliczone zostały. Nasze zresztą mate- 

 ryjały meteorologiczne tak są ubogie, że oprócz Warszawy nie posiadamy przy- 

 datnych do tego spostrzeżeń dłuższych. Galicyja mogłaby pod tym względem 

 przodować, lecz, o ile mi wiadomo, obliczeń podobnych nikt tam dotąd nie 

 przedsiębrał. 



Rozpatrując teraz stan barometru przy każdym wietrze, znajdujemy z tych 

 samych spostrzeżeń na zasadzie powyższej następną dla Warszawy 



') Pam. Fh. T. VII, dz. I, str. 106 

 2 ) Tamże T. III. str. 29. 



