A. PIETKIEWICZ. KKZYŻOWNICE WIATRÓW W WARSZAWIE. 



181 



kich, kiedy na północy cieplej niż na południu bywa, przybrać może kierunek 

 wsteczny, jak również przy pewnym podziale ciepła zwracać się w inna jaką 

 stronę. 



Te cyklony ruchome tłumaczą, nam dostatecznie przypadkowe anomalije ter- 

 miczne i baryczne. W ogólnym atoli obrazie ruchu powietrzni postrzegamy wpływ 

 wyraźny cyklonów i anty cyklonów stałych, które powstają na morzach i lądach 

 skutkiem podziału ciepła w rocznym okresie. We Wrześniu ciepłota na morzu 

 i lądzie w jednych i tych samych szerokościach geogr. najmniejsze okazuje różni- 

 ce. Nad ciepłemi atoli wodami prądu Zatokowego na pn. Atlantyku, wzdłuż wy- 

 brzeży pn. Norwegii, zarysowuje się już izanomala o 7° C która w Listopadzie 

 dochodzi 16°, a w Styczniu 21° przewyżki ciepła nad stan normalny tej okolicy 

 właściwy; kiedy z drugiej znowu strony w Syberyi wschodniej powstają izano- 

 male, dochodzące w Styczniu do — 26° C, o które ciepłota tego kraju jest niższą 

 od normalnej. Tym sposobem w porze zimnej wytwarza się na pn. Atlantyku cy- 

 klon, w Syberyi zaś antycyklon. Skutkiem znanego kierunku wiatrów w jednym 

 i drugim prądy południowe i zachodnie przenoszą ciepło na północ i wschód, 

 przez co środek cyklonu Islandzkiego przesuwa się na północny wschód, śro- 

 dek zaś antycyklonu azyjatyckiego — na południowy wschód. Stosownie do 

 tego granica między dodatniemi a ujemnemi anomalijami czyli izanomala 0° 

 w Styczniu uchyla się w północnej części na wschód, w południowej na zachód 

 i ciągnie od Uralu wpoprzek południowej Rossyi w kierunku ku Karpatom. Je- 

 dynie koło Odesy widzimy małą przerwę z powodu cieplejszego w tym czasie 

 morza Czarnego. Skutkiem tej przerwy znajdujemy nad dolnym Dunajem odo- 

 sobnioną okolicę chłodniejszą z izanomalą — 1°. Okolica ta, z jednej strony za- 

 słonięta Karpatami od wiatrów ciepłych zachodnich, z drugiej wystawiona na 

 działanie zimnych wiatrów północno-wschodnich cyklonu moi-za Czarnego, stano- 

 wi wyjątek w całej Europie w tym czasie cieplejszej i przyczyniać się musi do 

 nadania kierunku bardziej południowego w Warszawie wiatrom o najwyższem 

 ciśnieniu w zimie. Z nastaniem pory cieplej, kiedy ląd ogrzewa się więcej niż 

 morze, zjawisko przybiera postać odwrotną i cyklony przechodzą na lądy, anty- 

 cyklony na morza. W porze ciepłej powstaje cyklon Indyjski, który sprowadza 

 u nas panujące prądy z północnego zachodu tern skuteczniej, że zamiast depresyi 

 na Atlantyku zimowej wytwarza się tam latem wyższe ciśnienie, wywołujące ruch 

 antycyklonowy. O takiem działaniu tych cyklonów i antycyklonów świadczy kie- 

 runek wypadkowej wiatrów w pojedynczych porach roku, który dla Warszawy 

 w jesieni i zimą, pod wpływem cyklonu Islandzkiego, jest południowo-zachodni, 

 wiosną zaś i latem, pod wpływem cyklonu Indyjskiego, północno-zachodni; 

 a mianowicie: 



jesienią S 34° W 

 zimą S 54 W 

 wiosną N 53 W 

 latem N 71 W 



') O tiemperaturie wozducha w Rossijskoj Imperii, patrz Atlas. 



